जर्मनीचा मोठा निर्णय? अमेरिकेच्या 40 हजार सैन्याबाबत नवा तणाव; ट्रम्प यांना मोठा धक्का बसण्याची शक्यता
जगभरातील राजकीय आणि लष्करी समीकरणे पुन्हा एकदा तापू लागली असून, अमेरिका आणि युरोपियन देशांमधील संबंधांमध्ये तणाव वाढताना दिसत आहे. विशेषतः जर्मनीतून समोर येणाऱ्या घडामोडींमुळे अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष Donald Trump यांच्या धोरणांवर मोठा प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे. सध्या जर्मनीमध्ये अमेरिकेचे सुमारे 40 हजार सैनिक तैनात आहेत. मात्र, आता या सैन्याला देशाबाहेर पाठवण्याच्या मागणीमुळे आंतरराष्ट्रीय राजकारणात खळबळ उडाली आहे.
जर्मनीतील राजकीय नाराजी वाढली
जर्मनीतील काही उजव्या विचारसरणीच्या पक्षांनी अमेरिकेच्या लष्करी उपस्थितीवर तीव्र आक्षेप घेतला आहे. “अल्टरनेटिव फॉर जर्मनी” या पक्षाकडून अमेरिकेच्या सैन्याला जर्मनीतून हटवण्याची मागणी करण्यात आली आहे. या पक्षाच्या मते, जर्मनीच्या परराष्ट्र धोरणावर अमेरिकेचा प्रभाव कमी करण्याची वेळ आली आहे.
या मागणीनुसार, अमेरिकेचे सर्व सैन्य आणि लष्करी तळ जर्मनीतून हटवावेत, अशी जोरदार मागणी पुढे येत आहे. ही भूमिका जर्मनीच्या इतर काही गटांकडूनही समर्थित केली जात असल्याने परिस्थिती अधिकच गंभीर होत आहे.
NATO देशांमध्ये मतभेद तीव्र
सध्या NATO देशांमध्येही मतभेद वाढताना दिसत आहेत. अमेरिकेच्या धोरणांवर अनेक मित्रदेश नाराज असल्याची माहिती आहे. इराणशी सुरू असलेल्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर अमेरिका आपल्या सहकारी देशांकडून अधिक मदतीची अपेक्षा करत आहे. मात्र, काही वेळा अपेक्षित सहकार्य मिळालेले नाही, ज्यामुळे अमेरिकेच्या परराष्ट्र धोरणावर प्रश्न उपस्थित होत आहेत.
मध्य पूर्वेत वाढता संघर्ष
दुसरीकडे, मध्य पूर्वेत इराण, इस्रायल आणि अमेरिकेतील संघर्ष अधिक तीव्र होत आहे. इराणने स्ट्रेट ऑफ होर्मूज (Strait of Hormuz) या महत्त्वाच्या समुद्री मार्गावर अडथळा आणल्यामुळे जागतिक व्यापारावर परिणाम झाला आहे. हा मार्ग जागतिक तेल वाहतुकीसाठी अत्यंत महत्त्वाचा मानला जातो.
याच पार्श्वभूमीवर, Houthi Movement (हुती बंडखोर) यांनी देखील यमनमधून इस्रायलवर मिसाईल हल्ला केल्याचे समोर आले आहे. या हालचालीमुळे संपूर्ण प्रदेशातील तणाव आणखी वाढण्याची शक्यता आहे.
सुएझ कालव्यावरही संकटाची शक्यता
जर भविष्यात हुती बंडखोरांनी सुएझ कालवा (Suez Canal) वाहतुकीसाठी बंद केला, तर जागतिक व्यापार आणि पुरवठा साखळीवर मोठा परिणाम होऊ शकतो. आधीच इराणकडून स्ट्रेट ऑफ होर्मूज बंद केल्यामुळे ऊर्जा बाजारात अस्थिरता निर्माण झाली आहे. अशा परिस्थितीत आणखी एक महत्त्वाचा समुद्री मार्ग अडथळ्यात आला, तर जगभरातील अर्थव्यवस्था अडचणीत येऊ शकते.
अमेरिकेसमोर वाढणारी आव्हाने
जर्मनीतील संभाव्य निर्णय, NATO मधील नाराजी आणि मध्य पूर्वेतील युद्धसदृश परिस्थिती यामुळे अमेरिकेसमोर अनेक आव्हाने उभी राहिली आहेत. विशेषतः डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या धोरणांवर याचा परिणाम होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.
अमेरिकेच्या सैन्य तैनातीबाबत जर्मनीतून येणाऱ्या मागण्या जर प्रत्यक्षात अमलात आल्या, तर हे आंतरराष्ट्रीय पातळीवरील मोठे राजकीय बदल ठरू शकतात. यामुळे NATO च्या भविष्यातील समीकरणांवरही परिणाम होऊ शकतो.
सध्या जगातील प्रमुख शक्तींमध्ये तणाव वाढत असून, जर्मनी आणि अमेरिकेमधील संभाव्य संघर्ष हा याचाच एक भाग आहे. मध्य पूर्वेतील युद्ध, समुद्री मार्गांवरील नियंत्रण आणि NATO मधील मतभेद यामुळे जागतिक स्थैर्यावर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे. पुढील काही दिवसांत या घडामोडींवर संपूर्ण जगाचे लक्ष लागून राहणार आहे.
