सोने-चांदीच्या किमती वाढल्या, केंद्रीय अर्थमंत्र्यांनी सांगितले कारण
पुढील काही दिवसांतच सोने-चांदीच्या किमतीत मोठी वाढ दिसून आली आहे. देशभरातील नागरिक आणि गुंतवणूकदार यासाठी चिंतित झाले आहेत की, हे दरवाढ का होते आणि पुढील काळात कसे राहतील? यावर केंद्रीय अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी स्पष्टता दिली आहे. त्यांनी सांगितले की, ही परिस्थिती सध्या चिंताजनक नाही, आणि सरकार तसेच रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया बाजारावर लक्ष ठेवून आहे.
सोने-चांदीच्या दरवाढीमागचे मुख्य कारण
गेल्या काही वर्षांत सोने आणि चांदीच्या किमतीत लक्षणीय वाढ झाली आहे. आंतरराष्ट्रीय बाजारात सोन्याचे दर 5,000 डॉलर प्रति औंसच्या वर पोहोचले आहेत, तर देशांतर्गत एमसीएक्स फ्युचर्स देखील वाढत्या किमतींसह स्थिर आहेत. या दरवाढीमागील कारणे केंद्रीय अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी स्पष्ट केली आहेत:
हंगामी मागणी वाढ
अर्थमंत्र्यांच्या मते, सोने ही नेहमीच कुटुंबांसाठी गुंतवणुकीचा महत्त्वाचा पर्याय राहिली आहे. विशेषतः सणासुदीच्या काळात लोक सोन्यामध्ये जास्त गुंतवणूक करतात, त्यामुळे मागणीत वाढ होते. ही वाढ हंगामी असते, परंतु त्यामुळे बाजारात दरांवर थोडा दबाव येतो.Related News
जागतिक बाजारातील खरेदी वाढ
आजच्या युगात अनेक देश, विशेषतः केंद्रीय बँका सोने आणि चांदी खरेदीत आघाडीवर आहेत. या खरेदीमुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारातील किमती वाढतात. उदाहरणार्थ, भारत आणि चीनसारख्या देशांकडून सतत मोठ्या प्रमाणात मागणी असल्याने जागतिक बाजारात किंमतीवर दबाव येतो.आंतरराष्ट्रीय राजकीय अनिश्चितता
जागतिक राजकारणामध्ये तणाव आणि अनिश्चिततेमुळे गुंतवणूकदार सुरक्षित पर्याय शोधत आहेत. यासाठी ते सोने आणि चांदीसारख्या मौल्यवान धातूंमध्ये गुंतवणूक करतात. अमेरिका-इराण तणाव किंवा अमेरिकेच्या नवीन टॅरिफ धोरणांमुळे सुद्धा दरवाढ होण्यास हातभार लागतो.चलनातील अस्थिरता
जागतिक चलन बाजारातील चढउतार देखील सोन्याच्या किमतींवर प्रभाव टाकतात. डॉलरच्या तुलनेत इतर चलनाचे मूल्य कमी-जास्त होणे गुंतवणूकदारांना सोने खरेदी करण्यास प्रवृत्त करते, ज्यामुळे किंमती वाढतात.
भारताची आयातीवर अवलंबित्व
केंद्रीय अर्थमंत्र्यांनी सांगितले की, भारत देशांतर्गत उत्पादनावर आधारित नाही, तर इतर देशांकडून सोने आणि चांदी आयात करतो. जवळजवळ संपूर्ण बाजारातील सोने आयातीवर अवलंबून आहे. त्यामुळे जागतिक बाजारातील किंमतींचा थेट परिणाम भारतातील बाजारावर होतो. त्यांनी असेही स्पष्ट केले की, सरकारने परिस्थिती सुधारण्यासाठी काही पावले उचलली आहेत, पण मागणी पूर्ण करण्यासाठी ही पावले पुरेशी नाहीत.
23 फेब्रुवारीचा मोठा उछाल
23 फेब्रुवारी रोजी सोने-चांदीच्या किमतीत मोठा वाढ झाला. एमसीएक्सवर सोने 1,59,493 रुपये प्रति 10 ग्रॅमवर व्यवहार करत असून 1.67 टक्क्यांनी वाढले आहे. चांदीचा भाव 2,65,653 रुपये प्रति किलोवर पोहोचला आहे, म्हणजे 5.02 टक्क्यांनी वाढ झाली. गुड रिटर्न्स वेबसाईटच्या माहितीनुसार, 24 कॅरेट सोन्याची किंमत 10 ग्रॅमसाठी 1,61,350 रुपये आहे. चांदीच्या किंमतीत 25,000 ते 3,00,000 रुपयांपर्यंत वाढ झाली आहे. ही वाढ गुंतवणूकदारांसाठी काही चिंता निर्माण करत असली तरी, अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी आश्वासन दिले की सरकार आणि रिझर्व्ह बँक लक्ष ठेवत आहेत.
अर्थमंत्र्यांचे म्हणणे
निर्मला सीतारामन यांनी पत्रकार परिषदेत सांगितले की, “सध्याची परिस्थिती चिंताजनक नाही. आम्ही सोने-चांदीच्या किंमतीवर बारीक लक्ष ठेवत आहोत. देशांतर्गत बाजारातील वाढती मागणी हंगामी स्वरूपाची आहे आणि किंमती एका विशिष्ट मर्यादेपेक्षा जास्त झाल्या आहेत असे आम्हाला वाटत नाही. तसेच, जागतिक बाजारात केंद्रीय बँकांची खरेदी वाढल्याने किंमती वाढत आहेत.”
ते पुढे म्हणाले की, “आंतरराष्ट्रीय अनिश्चितता, चलनातील अस्थिरता आणि शेअर बाजारातील चढउतार यामुळे गुंतवणूकदार सुरक्षित मार्ग म्हणून सोने-चांदीकडे वळत आहेत. त्यामुळे आंतरराष्ट्रीय किंमती वाढतात आणि त्याचा प्रभाव देशांतर्गत बाजारावरही होतो.”
गुंतवणूकदारांसाठी मार्गदर्शन
गुंतवणूकदारांनी काळजीपूर्वक विचार करूनच सोने किंवा चांदीमध्ये गुंतवणूक करावी. हंगामी मागणी आणि जागतिक बाजारातील परिस्थिती यांचा विचार करता, किमतीत लहान-मोठा बदल सतत होतो. अर्थमंत्री यांनी असे स्पष्ट केले की, “सरकारने आवश्यक पावले उचलली आहेत, परंतु मागणी पूर्ण करण्यासाठी पुरेशी नाहीत. म्हणून गुंतवणूकदारांनी बाजारातील बदलांवर लक्ष ठेवून निर्णय घ्यावा.”
एकंदरीत पाहता, सोने-चांदीच्या किमती वाढण्यामागील कारणे बहुआयामी आहेत – हंगामी मागणी, आंतरराष्ट्रीय बाजारातील खरेदी, राजकीय अनिश्चितता, चलनातील अस्थिरता आणि भारतातील आयातीवर अवलंबित्व हे सर्व कारणे आहेत. केंद्रीय अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी नागरिकांना आश्वासन दिले आहे की परिस्थिती चिंताजनक नाही आणि सरकार तसेच रिझर्व्ह बँक सतत लक्ष ठेवत आहेत.
गुंतवणूकदारांनी हे लक्षात ठेवले पाहिजे की, सोने-चांदी ही दीर्घकालीन सुरक्षित गुंतवणूक मानली जाते, आणि बाजारातील चढउतारांवर सतत लक्ष ठेवणे आवश्यक आहे. सणासुदीच्या काळात मागणी वाढणे हे स्वाभाविक आहे, त्यामुळे किंमतीत तात्पुरती वाढ होणे सामान्य आहे.
