राजधानी दिल्ली-एनसीआरसह जम्मू-कश्मीर आणि चंदीगड परिसरात काल रात्री भूकंपाचे तीव्र धक्के जाणवल्याने नागरिकांमध्ये मोठी घबराट पसरली. अचानक आलेल्या या हादऱ्यांमुळे अनेक ठिकाणी लोक घराबाहेर धावताना दिसले. काही सेकंदांच्या या धक्क्यांनी लोकांच्या मनात भीतीचं सावट निर्माण केलं आहे.
दोन सलग धक्क्यांनी वाढली भीती
मिळालेल्या माहितीनुसार, जम्मू-कश्मीर भागात सलग दोन भूकंपाचे धक्के जाणवले. त्याचवेळी दिल्ली-एनसीआर, नोएडा आणि चंदीगड परिसरातही जमिनीला हलकासा कंप जाणवला. अनेक कार्यालयांमधील कर्मचारी बाहेर पडले, तर घरातील पंखे आणि झुंबर हलताना दिसले.
नोएडा आणि गुरुग्राममधील काही आयटी कंपन्यांमध्ये काम करणाऱ्या कर्मचाऱ्यांनी सांगितले की, “अचानक खुर्च्या हलायला लागल्या आणि आम्हाला काही क्षणातच भूकंप असल्याचं लक्षात आलं. लगेच सर्वजण बाहेर पळालो.”
नागरिकांची धावपळ, पण मोठं नुकसान टळलं
भूकंपाचे धक्के जाणवल्यानंतर अनेक निवासी भागात लोकांनी तत्काळ घर सोडून सुरक्षित ठिकाणी आश्रय घेतला. काही भागात इमारतींच्या गॅलऱ्यांमध्ये लोक जमा झाले होते. मात्र, सुदैवाने आतापर्यंत कोणत्याही मोठ्या जीवित किंवा वित्तीय नुकसानीची नोंद झालेली नाही.
केंद्र अफगाणिस्तान-ताजिकिस्तान सीमेवर
या भूकंपाचे केंद्र अफगाणिस्तान-ताजिकिस्तान सीमेवर असल्याचे सांगितले जात आहे. तिथे रिश्टर स्केलवर ५.९ तीव्रतेचा भूकंप नोंदवण्यात आला. याचा परिणाम भारतातील उत्तर भागातही जाणवला. भूकंपाचे धक्के लांब अंतरावरही जाणवू शकतात, याचं हे उदाहरण मानलं जात आहे.
दिल्ली भूकंपाच्या कोणत्या झोनमध्ये?
भारतीय मानक ब्युरोनुसार (BIS), भारतात भूकंपाच्या धोक्याच्या आधारे चार झोन तयार करण्यात आले आहेत:
- झोन II – कमी धोका
- झोन III – मध्यम धोका
- झोन IV – उच्च धोका
- झोन V – अत्यंत उच्च धोका
दिल्ली झोन IV मध्ये येते, म्हणजेच येथे मध्यम ते उच्च तीव्रतेचे भूकंप होण्याची शक्यता असते. त्यामुळे दिल्ली-एनसीआर भागात भूकंपाचे धक्के जाणवणे ही नवीन बाब नाही.
याआधीही बसले होते धक्के
दिल्लीमध्ये याआधीही जानेवारी 2026 मध्ये दोन वेळा भूकंपाचे धक्के जाणवले होते. 19 जानेवारी रोजी 2.8 रिश्टर स्केल तीव्रतेचा भूकंप झाला होता. त्याचं केंद्र उत्तर दिल्लीमध्ये होतं.
तज्ञांचा इशारा
भूकंप तज्ञांच्या मते, हिमालयीन पट्टा हा भूकंपाच्या दृष्टीने अतिशय संवेदनशील आहे. या भागात टेक्टॉनिक प्लेट्स सतत हलत असल्याने अधूनमधून भूकंप होणे सामान्य आहे. त्यामुळे नागरिकांनी सतर्क राहणं आवश्यक आहे.
भूकंपाच्या वेळी काय कराल?
- घरात असाल तर टेबलखाली आश्रय घ्या
- लिफ्टचा वापर टाळा
- बाहेर असाल तर मोकळ्या जागेत जा
- इमारती, झाडे आणि विजेच्या तारा यापासून दूर राहा
जम्मू-कश्मीरपासून दिल्लीपर्यंत जाणवलेले हे भूकंपाचे धक्के मोठ्या आपत्तीचे संकेत नसले तरी सतर्कतेचा इशारा नक्कीच आहेत. सुदैवाने कोणतीही मोठी हानी झाली नाही, मात्र भविष्यात अशा घटनांसाठी तयारी ठेवणं गरजेचं आहे.
