DGCA ची मोठी कारवाई : विमान प्रवासादरम्यान सोशल मीडिया रील्स बनवणे, स्टायलिश सेल्फी घेणे किंवा ट्रॅव्हल व्लॉग शूट करणे ही सध्या एक मोठी ट्रेंड बनली आहे. प्रवासी, विशेषतः तरुण आणि सोशल मीडिया इन्फ्लुएन्सर्स, विमानतळावर वेळ घालवताना प्रत्येक क्षण कॅमेऱ्यात टिपून तो इंस्टाग्राम, यूट्यूब किंवा इतर प्लॅटफॉर्मवर शेअर करतात. मात्र आता हीच सवय महागात पडण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे.
नागरी विमान वाहतूक महासंचालनालयाने (DGCA – Directorate General of Civil Aviation (DGCA)) विमानतळ परिसरातील फोटोग्राफी आणि व्हिडीओग्राफीबाबत अत्यंत कठोर नियम लागू केले आहेत. या नव्या मार्गदर्शक तत्त्वांनुसार, विमानतळाच्या संवेदनशील भागात कोणतेही शूटिंग केल्यास कठोर कारवाई केली जाऊ शकते, ज्यामध्ये मोबाईल जप्ती, मोठा दंड आणि गंभीर प्रकरणांमध्ये “नो-फ्लाय लिस्ट” मध्ये नाव टाकण्यापर्यंतची शिक्षा होऊ शकते.
सुरक्षेच्या कारणास्तव कठोर निर्णय
अलीकडच्या काळात विमानतळांवर सोशल मीडिया कंटेंट तयार करण्याचे प्रमाण प्रचंड वाढले आहे. अनेक प्रवासी रनवे, बोर्डिंग गेट किंवा विमानाजवळ उभे राहून व्हिडीओ शूट करतात. हे कंटेंट काही क्षणांत व्हायरल होते, मात्र त्यातून विमानतळाच्या सुरक्षेला धोका निर्माण होतो.
Related News
मुंबई Uber व्हायरल प्रकरण: 40 रुपयांवरून वाद चिघळला, कंपनीकडून तातडीची कारवाई
धक्कादायक! एका ‘BOMB’ शब्दामुळे 202 जणांचा जीव धोक्यात; विमानाने घेतला अटलांटिकवर यू-टर्न
इबोलाचा धोकादायक अलर्ट! दिल्ली विमानतळावर 24 तास हाय अलर्ट, प्रवाशांसाठी 7 कडक नियम लागू
Air India Emergency Landing: 7 मिनिटांच्या थरारानंतर दिल्लीत सुरक्षित उतरले विमान
CSMT स्थानकात 1 धक्कादायक मोठी घटना! लोकल एक्स्प्रेस फलाटावर गेल्याने गोंधळ – मध्य रेल्वेचा मोठा खुलासा
Alert! 6 तासांसाठी उड्डाण ठप्प – मुंबई विमानतळ 7 मे रोजी पूर्णपणे बंद
“मोठा धक्का! चेन्नई विमानतळावर 1 मिनिटात घडला थरार: प्रवाशाने उघडले Emergency Gate, विमान अपघात टळला”
Fighter Jet Collision प्रकरणात धक्कादायक खुलासा: 1 पायलटची 5 मोठी चूक, 578 km/h वेगात घडले भयंकर हादसेचे सत्य
सुरक्षा यंत्रणांच्या मते, अशा व्हिडीओंमधून विमानतळाची अंतर्गत रचना, सुरक्षा तपासणी प्रक्रिया, कर्मचारी हालचाली आणि संवेदनशील उपकरणांची माहिती सार्वजनिक होते. ही माहिती चुकीच्या हातात गेल्यास देशाच्या विमान सुरक्षेला मोठा धोका निर्माण होऊ शकतो. त्यामुळेच DGCA ने कठोर पाऊल उचलले आहे.
नवीन नियमांनुसार काय बदल झाले?
DGCA च्या नव्या नियमांमध्ये काही अत्यंत महत्त्वाचे बदल करण्यात आले आहेत:
1. प्रतिबंधित क्षेत्रात पूर्ण बंदी
विमानतळाच्या खालील भागात फोटोग्राफी किंवा व्हिडीओ शूटिंग पूर्णपणे बंद आहे:
- सुरक्षा तपासणी केंद्रे
- बोर्डिंग गेट्स
- रनवे बसेस
- विमान हाताळणी क्षेत्र
- ॲप्रन आणि टॅक्सीवे
- इतर सर्व संवेदनशील विभाग
या भागात मोबाईल कॅमेरा वापरताना आढळल्यास तात्काळ कारवाई केली जाईल.
2. दंड आणि मोबाईल जप्ती
जर कोणताही प्रवासी नियमांचे उल्लंघन करताना आढळला तर:
- मोठा आर्थिक दंड आकारला जाईल
- मोबाईल किंवा कॅमेरा उपकरण तात्काळ जप्त केले जाऊ शकते
- चौकशीसाठी संबंधित व्यक्तीला थांबवले जाऊ शकते
3. नो-फ्लाय लिस्टचा धोका
सर्वात गंभीर शिक्षा म्हणजे “नो-फ्लाय लिस्ट”. जर एखाद्या प्रवाशाचे वर्तन अत्यंत धोकादायक किंवा सुरक्षा नियमांचे उल्लंघन करणारे आढळले तर त्याचे नाव या यादीत टाकले जाऊ शकते.
याचा अर्थ:
- संबंधित प्रवासी काही काळ किंवा कायमस्वरूपी विमान प्रवास करू शकणार नाही
- त्याचे सर्व विमान तिकीट आणि प्रवास सुविधा रद्द होऊ शकतात
कुठे शूटिंगला परवानगी आहे?
DGCA ने स्पष्ट केले आहे की संपूर्ण विमानतळावर बंदी नाही. काही ठिकाणी मर्यादित फोटोग्राफीला परवानगी आहे:
- सार्वजनिक टर्मिनल क्षेत्र
- प्रवासी लाउंज
- काही प्रतीक्षालये
मात्र, येथेही इतर प्रवाशांची गोपनीयता आणि सुरक्षा नियमांचे पालन करणे बंधनकारक आहे.
इन्फ्लुएन्सर्स आणि व्यावसायिक शूटिंगचे नियम
आज अनेक सोशल मीडिया इन्फ्लुएन्सर्स विमानतळावर कंटेंट शूट करून कमाई करतात. मात्र आता त्यांच्यासाठीही नियम कडक करण्यात आले आहेत.
कोणतेही:
- जाहिरात शूट
- चित्रपट शूटिंग
- ब्रँड प्रमोशन
- व्यावसायिक व्लॉगिंग
यासाठी आधी विमानतळ प्रशासनाची लेखी परवानगी घेणे अनिवार्य आहे. परवानगीशिवाय शूटिंग केल्यास कायदेशीर कारवाई होऊ शकते.
नियम का कठोर करण्यात आले?
DGCA च्या मते, मागील काही वर्षांत विमानतळांवर सोशल मीडिया कंटेंट तयार करण्याच्या नावाखाली सुरक्षा नियमांचे उल्लंघन होण्याच्या घटनांमध्ये वाढ झाली आहे. अनेक प्रवाशांनी रील्स, व्लॉग्स आणि फोटोशूटच्या नादात रनवे जवळ जाणे, प्रतिबंधित क्षेत्रात प्रवेश करणे तसेच सुरक्षा तपासणी प्रक्रियेचे चित्रीकरण करणे असे गंभीर प्रकार केले आहेत. अशा कृतींमुळे विमानतळाच्या सुरक्षेला धोका निर्माण होतो, तसेच संवेदनशील माहिती सार्वजनिक होण्याची शक्यता वाढते. त्यामुळेच DGCA ने कठोर पावले उचलून नवीन मार्गदर्शक तत्त्वे जारी केली आहेत, जेणेकरून विमानतळ सुरक्षा अधिक मजबूत राहील आणि प्रवाशांकडून नियमांचे काटेकोर पालन सुनिश्चित होईल.
या सर्व घटनांमुळे विमानतळ सुरक्षेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले होते. त्यामुळे सुरक्षा यंत्रणांनी कठोर मार्गदर्शक तत्त्वांची मागणी केली होती.
सोशल मीडिया वापरकर्त्यांसाठी मोठा इशारा
आजच्या डिजिटल युगात प्रत्येकजण कॅमेरा घेऊन फिरतो. मात्र विमानतळ हा अत्यंत संवेदनशील सुरक्षा क्षेत्र आहे. येथे प्रत्येक हालचाल तपासली जाते.
त्यामुळे प्रवाशांनी:
- कोणत्या भागात कॅमेरा वापरता येतो हे समजून घ्यावे
- सुरक्षा सूचना काटेकोरपणे पाळाव्यात
- अनावश्यक व्हिडीओ शूटिंग टाळावे
DGCA चे हे नवीन नियम विमान प्रवास अधिक सुरक्षित करण्याच्या दिशेने महत्त्वाचे पाऊल मानले जात आहे. मात्र सोशल मीडिया युगात प्रवाशांना त्यांच्या सवयी बदलाव्या लागणार आहेत.
विमानतळावर सेल्फी किंवा रील्स बनवताना आता प्रत्येक प्रवाशाला अधिक जबाबदारीने वागावे लागेल, अन्यथा कठोर शिक्षा आणि प्रवासबंदीचा सामना करावा लागू शकतो.
