2026: मार्चच्या सुरुवातीलाच उन्हाळ्याची चाहूल

मार्च

राज्यात उन्हाचा तडाखा वाढला; IMD कडून मुंबई-कोकणात येलो अलर्ट

राज्यासह देशभरात हवामानात सातत्याने चढ-उतार होत असून, मार्चच्या सुरुवातीलाच उन्हाचा चटका अधिक तीव्र झाला आहे. गेल्या आठवड्यात अवकाळी पावसामुळे काही प्रमाणात गारवा जाणवत असताना आता मात्र उन्हाळ्याची चाहूल स्पष्टपणे लागली आहे. या पार्श्वभूमीवर India Meteorological Department (IMD) ने राज्यातील काही भागांसाठी थेट ‘येलो अलर्ट’ जारी करत नागरिकांना सावध राहण्याचा इशारा दिला आहे. विशेषतः दुपारी १ नंतर उष्ण आणि दमट हवामानाचा प्रभाव अधिक जाणवणार असल्याचे सांगण्यात आले आहे.

अकोला ठरला देशातील सर्वाधिक तापमानाचा केंद्रबिंदू

विदर्भातील Akola येथे देशातील उच्चांकी तापमानाची नोंद झाली आहे. अकोल्यात तब्बल 38.5 अंश सेल्सिअस तापमान नोंदवले गेले. मार्चच्या सुरुवातीलाच एवढे उच्च तापमान नोंदवले जाणे ही चिंतेची बाब मानली जात आहे. दुपारच्या सत्रात रस्त्यांवरची वर्दळ कमी झाल्याचे चित्र पाहायला मिळत आहे.

अमरावती आणि वर्धा येथेही तापमानाने 35 अंशांचा टप्पा ओलांडला आहे. विदर्भातील बहुतांश भागात उन्हाचा तडाखा तीव्र झाला असून उष्णतेची लाट येण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.

पुण्यात सलग दोन दिवस 35 अंश पार

पश्चिम महाराष्ट्रातही मार्चच्या तापमानाचा आलेख झपाट्याने वाढत आहे. Pune येथे सलग दोन दिवस कमाल तापमान 35 अंश सेल्सिअसच्या पुढे गेले. मार्चच्या सुरुवातीलाच उन्हाळ्याची चाहूल लागल्याने नागरिक त्रस्त झाले आहेत. उत्तरेकडून येणाऱ्या थंड वाऱ्यांचा प्रभाव पूर्णपणे कमी झाल्याने तापमान वाढीचा वेग अधिक असल्याचे हवामान तज्ज्ञांचे मत आहे.

पुढील काही दिवसांत तापमानात आणखी वाढ होण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे. त्यामुळे शाळकरी मुले, ज्येष्ठ नागरिक आणि दिवसभर बाहेर काम करणाऱ्यांनी विशेष काळजी घेण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.

कोकणात दमट उष्णता; येलो अलर्ट जारी

Mumbai, ठाणे, पालघर, रायगड आणि कोकण पट्ट्यात दमट उष्णतेचा प्रभाव वाढला आहे. या भागांसाठी IMD ने येलो अलर्ट जारी केला आहे. ढगाळ वातावरणामुळे सूर्यप्रकाश काही प्रमाणात झाकला जात असला तरी उकाडा वाढण्याची शक्यता आहे. दमट हवेमुळे ‘हिट इंडेक्स’ अधिक जाणवतो, ज्यामुळे शरीराला जास्त त्रास होऊ शकतो.

दुपारी १ नंतर शक्यतो घराबाहेर पडणे टाळावे, पुरेसे पाणी प्यावे आणि हलके, सूती कपडे परिधान करावेत, असे आवाहन करण्यात आले आहे.

राज्यातील नीचांकी तापमान धुळ्यात

एकीकडे विदर्भात तापमान 38 अंशांवर पोहोचले असताना, उत्तर महाराष्ट्रातील Dhule येथे 12.8 अंश सेल्सिअस नीचांकी तापमानाची नोंद झाली. राज्यातील विविध भागांमध्ये तापमानातील मोठी तफावत दिसून येत आहे.

दरम्यान, देशातील नीचांकी तापमानाची नोंद Ayodhya येथे 10 अंश सेल्सिअस इतकी झाली आहे. उत्तर भारतात अजूनही काही प्रमाणात गारवा टिकून आहे, तर मध्य आणि पश्चिम भारतात उन्हाळ्याची चाहूल लागली आहे.

हवामानातील बदलांचे कारण काय?

हवामान तज्ज्ञांच्या मते, पश्चिमेकडील वाऱ्यांचा प्रभाव कमी होणे आणि उत्तरेकडील थंड वाऱ्यांची घट यामुळे तापमान झपाट्याने वाढत आहे. याशिवाय वातावरणातील आर्द्रतेचे प्रमाण वाढल्याने उष्णतेची तीव्रता अधिक जाणवत आहे.

मागील काही महिन्यांत पावसाचे प्रमाण असामान्य होते. नोव्हेंबरपर्यंत काही भागांत पावसाची नोंद झाली होती. डिसेंबरमध्ये थंडी जाणवली; मात्र जानेवारी-फेब्रुवारीत पुन्हा हवामान बदलले. आता मार्चमध्ये उष्णतेची लाट येण्याची चिन्हे दिसत आहेत.

नागरिकांसाठी सूचना

IMD च्या सूचनांनुसार

  • दुपारी १ ते ४ दरम्यान घराबाहेर जाणे टाळावे.

  • पुरेसे पाणी आणि द्रवपदार्थ घ्यावेत.

  • हलके, सैल आणि सूती कपडे वापरावेत.

  • उष्माघाताची लक्षणे (चक्कर, डोकेदुखी, मळमळ) जाणवल्यास त्वरित वैद्यकीय मदत घ्यावी.

  • लहान मुले आणि ज्येष्ठ नागरिकांची विशेष काळजी घ्यावी.

शेती आणि वीज मागणीवर परिणाम

तापमान वाढीचा परिणाम शेतीवरही होऊ शकतो. उष्णतेमुळे पिकांवर ताण येण्याची शक्यता आहे. तसेच एसी, कुलर आणि पंख्यांच्या वापरात वाढ झाल्याने वीज मागणी वाढू शकते. यामुळे वीज वितरण व्यवस्थेवर ताण येण्याची शक्यता व्यक्त होत आहे.

पुढील काही दिवस कसे?

हवामान खात्याच्या अंदाजानुसार, पुढील काही दिवस राज्यात उष्ण आणि दमट हवामान कायम राहण्याची शक्यता आहे. काही भागांत ढगाळ वातावरण राहू शकते; मात्र त्यामुळे उकाडा कमी होईलच असे नाही. उलट दमटपणा वाढल्यास अस्वस्थता वाढू शकते.

राज्यात उन्हाचा चटका दिवसेंदिवस तीव्र होत असून, मार्चच्या सुरुवातीलाच तापमानाने उच्चांक गाठला आहे. अकोल्यात 38.5 अंशांची नोंद ही परिस्थितीची गंभीरता दर्शवते. कोकण आणि मुंबई परिसरात दमट उष्णतेमुळे त्रास वाढू शकतो.

मार्चच्या येलो अलर्टच्या पार्श्वभूमीवर नागरिकांनी विशेष दक्षता घेणे गरजेचे आहे. दुपारी १ नंतर अनावश्यक बाहेर पडणे टाळावे आणि आरोग्याची काळजी घ्यावी, असे आवाहन हवामान विभागाकडून करण्यात आले आहे. येणारे काही दिवस उष्णतेच्या दृष्टीने महत्त्वाचे ठरणार असून प्रशासन आणि नागरिक दोघांनीही सजग राहण्याची गरज आहे.

read also:https://ajinkyabharat.com/bsf-alert-in-view-of-iran-us-conflict/