युद्ध सुरू असताना इस्रायलची भीष्म प्रतिज्ञा; इराणच्या नव्या सर्वोच्च नेत्यालाही लक्ष्य करण्याची मोठी घोषणा
मध्यपूर्वेत सध्या भीषण युद्ध पेटले असून या संघर्षाचा आठवा दिवस सुरू आहे. अमेरिका आणि इस्रायलने इराणविरोधात छेडलेल्या युद्धामुळे संपूर्ण जगाचे लक्ष या प्रदेशाकडे लागले आहे. दोन्ही बाजूंनी जोरदार हल्ले सुरू असून परिस्थिती दिवसेंदिवस अधिक गंभीर होत चालली आहे. हजारो लोकांचा मृत्यू झाल्याची भीती व्यक्त केली जात असताना युद्ध थांबण्याची कोणतीही चिन्हे दिसत नाहीत.
या पार्श्वभूमीवर इस्रायलने एक मोठी आणि धक्कादायक घोषणा केली आहे. इराणमध्ये जोपर्यंत सत्ताबदल होत नाही आणि तिथे नव्या प्रकारचे नेतृत्व येत नाही, तोपर्यंत युद्ध थांबणार नाही, अशी स्पष्ट भूमिका इस्रायल आणि अमेरिकेकडून मांडण्यात आली आहे. एवढेच नव्हे तर इराणचा पुढचा सर्वोच्च नेता कोण असेल, त्यालाही लक्ष्य केले जाईल, असा इशारा इस्रायली संरक्षण दलाकडून देण्यात आला आहे.
यामुळे आधीच तणावग्रस्त असलेल्या मध्यपूर्वेतील परिस्थिती आणखी चिघळण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
युद्धाचा आठवा दिवस, संघर्ष आणखी तीव्र
मध्यपूर्वेतील या संघर्षाला आता आठ दिवस झाले आहेत. युद्धाच्या सुरुवातीपासूनच दोन्ही बाजूंनी एकमेकांवर जोरदार हल्ले केले आहेत. इस्रायल आणि अमेरिकेने इराणमधील लष्करी तळ, शस्त्रसाठा आणि तेल डेपो यांना लक्ष्य केले आहे.
दुसरीकडे इराणनेही प्रत्युत्तरादाखल इस्रायल तसेच काही आखाती देशांवर मिसाइल आणि ड्रोन हल्ले केले आहेत. त्यामुळे या प्रदेशातील अनेक शहरांमध्ये भीतीचे वातावरण निर्माण झाले आहे.
युद्धाच्या सुरुवातीपासूनच मोठ्या प्रमाणात हवाई हल्ले झाले असून अनेक ठिकाणी मोठे नुकसान झाले आहे. काही भागांमध्ये वीज, पाणी आणि इंधन पुरवठा विस्कळीत झाल्याची माहिती समोर आली आहे.
इस्रायलची कठोर भूमिका
या युद्धादरम्यान इस्रायलने अत्यंत कठोर भूमिका घेतली आहे. इराणमध्ये सत्ताबदल होईपर्यंत संघर्ष सुरूच राहील, असे स्पष्ट संकेत इस्रायलने दिले आहेत.
इस्रायलच्या संरक्षण दलाने दिलेल्या माहितीनुसार, इराणमध्ये ज्या प्रकारे सत्तेची रचना आहे, ती बदलल्याशिवाय या प्रदेशात स्थिरता येणे शक्य नाही. त्यामुळे इराणमध्ये नवीन नेतृत्व येणे आवश्यक असल्याचे इस्रायलचे म्हणणे आहे. ही भूमिका जाहीर करताना इस्रायलने इराणच्या संभाव्य नव्या सर्वोच्च नेत्याबाबतही मोठा इशारा दिला आहे.
नव्या सर्वोच्च नेत्यालाही लक्ष्य?
इराणचे सर्वोच्च नेते अयातोल्लाह अली खामेनी यांच्या मृत्यूनंतर तिथे नवीन सर्वोच्च नेत्याची निवड करण्याची प्रक्रिया सुरू असल्याची माहिती समोर आली आहे. इराणच्या सरकारी माध्यमांनीही लवकरच नवीन सर्वोच्च नेत्याची घोषणा होऊ शकते असे संकेत दिले आहेत.
याच पार्श्वभूमीवर इस्रायलने कठोर भूमिका घेतली आहे. इराणमध्ये जो कोणी नवीन सर्वोच्च नेता बनेल, तोही इस्रायलच्या लक्ष्यावर असेल, असा इशारा इस्रायली संरक्षण दलाने दिला आहे.
इतकेच नव्हे तर या निवड प्रक्रियेत सहभागी असलेल्या व्यक्तींनाही इशारा देण्यात आला आहे. जर त्यांनी नवीन नेतृत्व निवडण्याचा प्रयत्न केला तर इस्रायल त्यांच्यावर कारवाई करू शकते, असे सांगण्यात आले आहे.
या घोषणेमुळे इराणमध्ये मोठी चिंता निर्माण झाली आहे.
“दहशतवादी राजवट पुन्हा उभी राहू देणार नाही”
इस्रायलच्या संरक्षण दलाने एका निवेदनात म्हटले आहे की, अयातोल्लाह खामेनी यांच्या मृत्यूनंतर इराणमधील विद्यमान सत्ता पुन्हा एकत्र येऊन नवीन सर्वोच्च नेता नेमण्याचा प्रयत्न करत आहे.
मात्र इस्रायलने असा इशारा दिला आहे की, या प्रकारची व्यवस्था पुन्हा उभी राहू देणार नाही. जो कोणी नवीन नेता बनेल, तसेच त्याची निवड करणारे लोक, सर्व इस्रायलच्या नजरेत आहेत. या विधानामुळे मध्यपूर्वेतील तणाव आणखी वाढण्याची शक्यता आहे.
इराणवर मोठ्या प्रमाणात हवाई हल्ले
युद्ध सुरू झाल्यापासून इस्रायल आणि अमेरिकेकडून इराणवर मोठ्या प्रमाणात हवाई हल्ले करण्यात येत आहेत. विशेषतः इराणच्या तेल डेपो, लष्करी तळ आणि इंधन साठवणूक केंद्रांना लक्ष्य केले जात आहे.
या हल्ल्यांमुळे इराणच्या राजधानी तेहरानमध्ये इंधन पुरवठ्यावर मोठा परिणाम झाला आहे. इंधन डेपोचे नुकसान झाल्यामुळे वितरण साखळी विस्कळीत झाली असल्याची माहिती तेहरानचे गव्हर्नर मोहम्मद सादेह यांनी दिली आहे. त्यामुळे काही भागांमध्ये पेट्रोल आणि डिझेलचा तुटवडा निर्माण झाल्याचेही सांगितले जात आहे.
सामान्य नागरिकांवर युद्धाचा परिणाम
या युद्धाचा सर्वाधिक फटका सामान्य नागरिकांना बसत आहे. अनेक शहरांमध्ये सतत सायरन वाजत आहेत. हवाई हल्ल्यांच्या भीतीमुळे नागरिकांनी बंकर आणि सुरक्षित ठिकाणी आश्रय घेतला आहे.
काही भागांमध्ये घरे, रुग्णालये आणि सार्वजनिक इमारतींचे नुकसान झाले आहे. त्यामुळे अनेक नागरिकांना स्थलांतर करावे लागले आहे. मानवी हक्क संघटनांनी या परिस्थितीबाबत चिंता व्यक्त केली आहे.
आंतरराष्ट्रीय समुदायाची चिंता
मध्यपूर्वेतील या संघर्षामुळे आंतरराष्ट्रीय समुदायही चिंतेत आहे. अनेक देशांनी दोन्ही बाजूंना संयम राखण्याचे आवाहन केले आहे. संयुक्त राष्ट्रसंघासह अनेक आंतरराष्ट्रीय संस्थांनी युद्ध थांबवण्यासाठी राजनैतिक प्रयत्न सुरू केले आहेत. मात्र अद्याप कोणताही ठोस तोडगा निघालेला नाही.
जागतिक अर्थव्यवस्थेवर परिणाम
या युद्धाचा परिणाम जागतिक अर्थव्यवस्थेवरही होताना दिसत आहे. विशेषतः तेल बाजारात मोठे चढउतार होत आहेत.मध्यपूर्व हा जगातील सर्वात मोठा तेल उत्पादक प्रदेश मानला जातो. त्यामुळे या भागातील संघर्षामुळे तेल पुरवठ्यावर परिणाम होण्याची शक्यता आहे. यामुळे अनेक देशांमध्ये इंधन दर वाढण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
पुढील काळात काय होणार?
तज्ज्ञांच्या मते, जर हा संघर्ष दीर्घकाळ चालू राहिला तर त्याचे गंभीर परिणाम होऊ शकतात. विशेषतः मध्यपूर्वेतील स्थिरता धोक्यात येऊ शकते. इस्रायलने घेतलेल्या कठोर भूमिकेमुळे परिस्थिती आणखी चिघळण्याची शक्यता आहे. इराणही या संघर्षात माघार घेण्याच्या मनस्थितीत दिसत नाही. त्यामुळे येणारे काही दिवस अत्यंत महत्त्वाचे ठरणार आहेत.
जगाचे लक्ष मध्यपूर्वेकडे
सध्या संपूर्ण जगाचे लक्ष मध्यपूर्वेतील घडामोडींवर लागले आहे. अमेरिका, इस्रायल आणि इराण यांच्यातील संघर्ष किती वाढेल आणि त्याचा शेवट कसा होईल, याबाबत अनेक प्रश्न निर्माण झाले आहेत.
युद्ध थांबवण्यासाठी आंतरराष्ट्रीय पातळीवर प्रयत्न सुरू असले तरी परिस्थिती अद्याप तणावपूर्ण आहे. त्यामुळे या संघर्षाचा शेवट कधी आणि कसा होणार, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
read also:https://ajinkyabharat.com/iran-israel-war-big-blow-to-pakistan/
