अमेरिका-इराण शांतता चर्चेपूर्वीच तणाव वाढला! ट्रम्प यांची पुन्हा धमकी; इस्लामाबादमधील बैठकीकडे जगाचे लक्ष

अमेरिका आणि इराण यांच्यातील तणावपूर्ण संघर्षानंतर अखेर काहीसा दिलासा मिळाल्याचे संकेत दिसत असतानाच पुन्हा एकदा आंतरराष्ट्रीय राजकारण तापले आहे. तब्बल 40 दिवस चाललेल्या संघर्षानंतर दोन्ही देशांनी युद्धविरामाची घोषणा केली होती. त्यानंतर शांतता चर्चेसाठी अमेरिका आणि इराणचे प्रतिनिधी पाकिस्तानच्या इस्लामाबादमध्ये भेटणार असल्याचे निश्चित झाले आहे. मात्र या चर्चेपूर्वीच अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी केलेल्या कठोर वक्तव्यामुळे परिस्थिती अधिकच गुंतागुंतीची बनली आहे.

युद्धविरामानंतरही तणाव कायम

अमेरिका आणि इराण यांच्यातील संघर्ष अनेक आठवड्यांपासून सुरू होता. या संघर्षात राजनैतिक तणाव, आर्थिक निर्बंध आणि सामरिक इशारे यांचा समावेश होता. अखेर दोन्ही देशांनी युद्धविरामाचा निर्णय घेतला, ज्यामुळे जागतिक स्तरावर काहीसा दिलासा मिळाला होता.

मात्र, हा दिलासा फार काळ टिकेल असे चित्र दिसत नाही. कारण शांतता चर्चेच्या काही तास आधीच अमेरिकेकडून पुन्हा आक्रमक भूमिका घेण्यात आली आहे.

ट्रम्प यांची इराणला थेट धमकी

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी पुन्हा एकदा इराणवर कठोर शब्दांत टीका केली आहे. त्यांनी इराणवर अण्वस्त्र धोरण, आंतरराष्ट्रीय जलमार्गांवरील नियंत्रण आणि जागतिक व्यापारात अडथळे निर्माण करण्याचे आरोप केले आहेत.

ट्रम्प यांनी आपल्या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म ‘ट्रुथ सोशल’वर पोस्ट करत म्हटले की, “इराणकडे दुसरा पर्याय नाही; ते केवळ चर्चेसाठीच जिवंत आहेत.” त्यांच्या या वक्तव्यामुळे आंतरराष्ट्रीय पातळीवर मोठी खळबळ उडाली आहे.

होर्मुझ सामुद्रधुनीवरून नवा वाद

ट्रम्प यांनी आपल्या पोस्टमध्ये होर्मुझच्या सामुद्रधुनीचा विशेष उल्लेख केला आहे. ही सामुद्रधुनी जागतिक तेलवाहतुकीसाठी अत्यंत महत्त्वाची मानली जाते.

त्यांनी आरोप केला की इराण या मार्गावर नियंत्रण ठेवून जगावर दबाव टाकण्याचा प्रयत्न करत आहे. तसेच आंतरराष्ट्रीय व्यापारात अडथळे निर्माण करून आर्थिक दबाव आणला जात असल्याचा दावा त्यांनी केला.

ट्रम्प यांच्या मते, अमेरिका या परिस्थितीला गंभीरपणे घेत असून आवश्यक असल्यास होर्मुझ मार्ग पुन्हा खुला करण्यासाठी कठोर पावले उचलली जातील.

वाटाघाटींमध्ये दुहेरी भूमिका घेत असल्याचा आरोप

ट्रम्प यांनी इराणवर आणखी एक गंभीर आरोप केला आहे. त्यांच्या म्हणण्यानुसार, इराण वाटाघाटीच्या वेळी एक भूमिका घेतो आणि प्रसारमाध्यमांसमोर वेगळी भूमिका मांडतो.

त्यांनी असा दावा केला की इराणने अण्वस्त्र कार्यक्रम सोडण्याची तयारी दाखवली होती, मात्र नंतर युरेनियम संवर्धनावर वेगळी भूमिका घेतली गेली. त्यामुळे चर्चेतील प्रामाणिकपणा यावर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाल्याचे ट्रम्प म्हणाले.

इस्लामाबादमध्ये महत्त्वाची बैठक

या संपूर्ण घडामोडींमध्ये सर्वात महत्त्वाचा टप्पा म्हणजे इस्लामाबादमध्ये होणारी शांतता चर्चा. अमेरिका आणि इराणचे प्रतिनिधी आज पाकिस्तानमध्ये भेटणार आहेत.

या चर्चेत पाकिस्तान मध्यस्थाची भूमिका बजावत आहे. दोन्ही देशांमध्ये दीर्घकालीन शांतता करार घडवून आणण्यासाठी पाकिस्तानकडून प्रयत्न सुरू आहेत. या चर्चेकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले आहे, कारण या बैठकीवर भविष्यातील जागतिक स्थैर्य अवलंबून असल्याचे मानले जात आहे.

अमेरिकेचे उपराष्ट्राध्यक्ष इस्लामाबादमध्ये

अमेरिकेचे उपराष्ट्राध्यक्ष जे. डी. व्हान्स आणि त्यांचे पथक इस्लामाबादमध्ये दाखल झाले आहे. ते इराणी प्रतिनिधींशी थेट चर्चा करणार असल्याची माहिती समोर आली आहे. या चर्चेत सुरक्षा, अण्वस्त्र नियंत्रण, आर्थिक निर्बंध आणि आंतरराष्ट्रीय जलमार्गांवरील वाद या प्रमुख मुद्द्यांवर चर्चा होण्याची शक्यता आहे.

पाकिस्तानची मध्यस्थ भूमिका

या संपूर्ण प्रक्रियेत पाकिस्तान महत्त्वाची भूमिका बजावत आहे. अमेरिका आणि इराण यांच्यात थेट संवाद निर्माण करून शांतता करार साध्य करण्याचा प्रयत्न पाकिस्तानकडून केला जात आहे. तथापि, दोन्ही देशांमधील अविश्वास आणि राजकीय तणाव पाहता ही चर्चा यशस्वी होईल का, याबाबत अजूनही अनिश्चितता आहे.

युद्धविराम किती टिकणार?

सध्याच्या परिस्थितीत सर्वात मोठा प्रश्न म्हणजे युद्धविराम किती काळ टिकेल. ट्रम्प यांच्या आक्रमक विधानांमुळे आणि इराणवरील आरोपांमुळे पुन्हा तणाव वाढण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.

जर इस्लामाबादमधील चर्चा अयशस्वी ठरली, तर परिस्थिती पुन्हा चिघळू शकते, असा इशाराही आंतरराष्ट्रीय तज्ज्ञांकडून दिला जात आहे.

जागतिक बाजार आणि सुरक्षा यावर परिणाम

अमेरिका-इराण तणावाचा परिणाम केवळ राजकारणावर नाही, तर जागतिक अर्थव्यवस्थेवरही होतो. विशेषतः तेल बाजार, ऊर्जा पुरवठा आणि आंतरराष्ट्रीय व्यापार यावर मोठा प्रभाव पडू शकतो.

होर्मुझ सामुद्रधुनीवरील तणाव वाढल्यास जागतिक तेलपुरवठ्यावर परिणाम होण्याची शक्यता आहे.

अमेरिका आणि इराण यांच्यातील युद्धविरामानंतर सुरू होणारी शांतता चर्चा ही जगासाठी अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे. मात्र डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या नव्या धमकीमुळे परिस्थिती पुन्हा तणावपूर्ण झाली आहे.

इस्लामाबादमध्ये होणारी ही बैठक यशस्वी ठरते की पुन्हा संघर्ष उफाळतो, याकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले आहे. सध्या तरी सर्वात मोठा प्रश्न म्हणजे  शांतता टिकणार की पुन्हा युद्धाची छाया गडद होणार?

read also:https://ajinkyabharat.com/pm-kisancha-23rd-week-adkanar-big-update-for-farmers-in-14-states/