शेतकऱ्यांना मदत लवकरच? ४४ टक्के पंचनामे पूर्ण; १०-१२ ऑक्टोबरपर्यंत १०० टक्के पंचनाम्यांचे कृषिमंत्र्यांचे लक्ष्य
महाराष्ट्रात दुष्काळ जाहीर झाल्यानंतर शेतकऱ्यांना आर्थिक मदतीची प्रतीक्षा लागली आहे. या पार्श्वभूमीवर राज्य सरकारकडून पीक नुकसानीचे पंचनामे युद्धपातळीवर सुरू आहेत. आतापर्यंत राज्यातील ४४ टक्के पंचनामे पूर्ण झाले असून, येत्या १० ते १२ ऑक्टोबरपर्यंत १०० टक्के पंचनामे पूर्ण करण्याचे उद्दिष्ट ठेवण्यात आले आहे. राज्याचे कृषिमंत्री दत्तात्रय भरणे यांनी माध्यमांशी संवाद साधताना ही माहिती दिली.
१ कोटी ४९ लाख हेक्टर क्षेत्राचे पंचनामे
राज्यात दुष्काळी परिस्थिती निर्माण झाल्यानंतर शेतकऱ्यांना मदत देण्यासाठी प्रशासनाने पंचनाम्यांची प्रक्रिया वेगाने सुरू केली आहे. राज्य सरकारने २६५ तालुक्यांमध्ये दुष्काळ जाहीर केला असून, संबंधित जिल्हाधिकाऱ्यांना पंचनामे तातडीने पूर्ण करण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत.
कृषिमंत्री दत्तात्रय भरणे यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, राज्यात तब्बल १ कोटी ४९ लाख हेक्टर क्षेत्राचे पंचनामे करण्यात येत आहेत. त्यापैकी आतापर्यंत सुमारे ४४ टक्के पंचनाम्यांचे काम पूर्ण झाले आहे. उर्वरित पंचनामेही वेगाने पूर्ण करण्याचे निर्देश प्रशासनाला देण्यात आले आहेत.
Related News
येत्या १० ते १२ ऑक्टोबरपर्यंत पंचनाम्यांचे १०० टक्के काम पूर्ण करण्याचे लक्ष्य ठेवण्यात आले आहे. एखाद-दोन दिवसांचा फरक पडू शकतो; मात्र पंचनामे पूर्ण केले जातील, असा विश्वास कृषिमंत्र्यांनी व्यक्त केला.
जळालेल्या पिकांचेही पंचनामे करण्याचे आदेश
दुष्काळामुळे आधीच पिकांचे मोठे नुकसान झाले असताना काही भागांमध्ये पिके जळाल्याच्या घटनाही समोर आल्या आहेत. अशा नुकसानीचीदेखील नोंद घेण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत.
शेतकऱ्यांना मिळणारी मदत प्रत्यक्ष नुकसानीच्या आधारे मिळावी, यासाठी पंचनामे अचूकपणे करण्यावर प्रशासनाचा भर असल्याचे कृषिमंत्र्यांनी स्पष्ट केले. त्यामुळे पंचनाम्याच्या प्रक्रियेकडे शेतकऱ्यांचे विशेष लक्ष लागले आहे.
कोणत्या विभागात किती पंचनामे?
राज्यातील विविध विभागांमध्ये पंचनाम्यांच्या कामाची गती वेगवेगळी आहे. कृषिमंत्र्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, छत्रपती संभाजीनगर विभागात सर्वाधिक ६८ टक्के पंचनामे पूर्ण झाले आहेत.
तर अमरावती विभागात ५५ टक्के, पुणे विभागात सुमारे ३० टक्के आणि नागपूर विभागात २५ टक्के पंचनाम्यांचे काम झाले आहे. कोकण विभागात पंचनाम्यांची टक्केवारी सर्वात कमी असल्याची माहितीही त्यांनी दिली.
पंचनाम्यांची प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर नुकसानग्रस्त शेतकऱ्यांना मदत देण्याच्या प्रक्रियेला वेग येण्याची शक्यता आहे.
मुख्यमंत्री आणि उपमुख्यमंत्र्यांचेही लक्ष
दुष्काळाच्या पार्श्वभूमीवर सुरू असलेल्या मदतकार्यावर राज्य सरकारचे विशेष लक्ष आहे. दुष्काळ निवारण समितीचे प्रमुख चंद्रशेखर बावनकुळे, मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस तसेच दोन्ही उपमुख्यमंत्री या संपूर्ण प्रक्रियेचा आढावा घेत असल्याचे कृषिमंत्री दत्तात्रय भरणे यांनी सांगितले.
शेतकऱ्यांना अडचणीच्या काळात आवश्यक ती मदत मिळावी, यासाठी विविध विभागांच्या माध्यमातून मदतकार्य केले जाणार असल्याचेही त्यांनी स्पष्ट केले.
केंद्राकडून मदतीची अपेक्षा; केंद्रीय पथकाची पाहणी
दुष्काळी परिस्थितीचा आढावा घेण्यासाठी केंद्र सरकारच्या पथकाने राज्यातील काही भागांची पाहणी केली आहे. येत्या एक-दोन दिवसांत ही पाहणी पूर्ण होऊन त्यानंतर केंद्राकडे अहवाल सादर केला जाणार असल्याची माहिती कृषिमंत्र्यांनी दिली.
केंद्रीय पथकाने परिस्थितीचा आढावा घेतला असून, मदत देण्याबाबत सकारात्मक संकेत दिल्याचे भरणे यांनी सांगितले. केंद्र आणि राज्य सरकारकडून शेतकऱ्यांना मदत मिळेल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला.
चारा आणि मदतीसाठी १७ हजार कोटींची मागणी
दुष्काळग्रस्त भागातील शेतकरी आणि पशुधनासाठी राज्य सरकारने मोठ्या आर्थिक मदतीची मागणी केली आहे. चारा आणि विविध प्रकारच्या मदतीसाठी केंद्राकडे तब्बल १७ हजार कोटी रुपयांची मागणी करण्यात आली असल्याचे कृषिमंत्र्यांनी सांगितले.
दुष्काळी परिस्थितीचा आढावा घेत आणखी १९ तालुक्यांचा दुष्काळी तालुक्यांमध्ये समावेश करण्याची प्रक्रिया सुरू असल्याची माहितीही त्यांनी दिली. भविष्यात आणखी काही तालुके दुष्काळी निकषात बसत असल्यास त्यांचाही विचार केला जाईल, असे संकेत देण्यात आले आहेत.
“शेतकऱ्यांचे दुःख दूर करणे आणि त्यांच्या डोळ्यातील अश्रू पुसणे हे आमचे काम आहे. या परिस्थितीचे राजकारण करायचे नाही,” अशी भूमिका कृषिमंत्री दत्तात्रय भरणे यांनी मांडली.
महिला शेतकऱ्यांच्या अर्जांनाही मोठा प्रतिसाद
दरम्यान, महिला शेतकऱ्यांसाठीच्या प्रस्तावित योजनांबाबतही कृषिमंत्र्यांनी महत्त्वाची माहिती दिली. महिला शेतकरी विधेयकासाठी राज्यभरातून मोठ्या प्रमाणात ऑनलाइन अर्ज करण्यात आले आहेत.
आतापर्यंत तब्बल ३३ लाख महिलांनी ऑनलाइन अर्ज केल्याची माहिती त्यांनी दिली. यामध्ये यवतमाळ जिल्ह्यातून सर्वाधिक २ लाख अर्ज प्राप्त झाले आहेत.
ज्या महिलांच्या नावावर सातबारा नाही, अशा महिलांनी शेतकरी प्रमाणपत्राचा लाभ घ्यावा, असे आवाहनही कृषिमंत्र्यांनी केले. भविष्यात पात्र महिला शेतकऱ्यांना विविध योजनांचा लाभ मिळवून देण्यासाठी सरकार प्रयत्नशील असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
शेतकऱ्यांचे लक्ष आता मदतीकडे
दुष्काळामुळे खरीप हंगामातील पिकांचे मोठ्या प्रमाणावर नुकसान झाल्याने राज्यातील शेतकरी आर्थिक संकटात सापडले आहेत. अशा परिस्थितीत पंचनाम्यांची प्रक्रिया लवकर पूर्ण होणे आणि त्यानंतर मदत तातडीने मिळणे, ही शेतकऱ्यांची प्रमुख अपेक्षा आहे.
१० ते १२ ऑक्टोबरपर्यंत पंचनामे पूर्ण करण्याचे सरकारचे लक्ष्य असल्याने त्यानंतर मदत वितरणाच्या प्रक्रियेला कितपत वेग येतो, याकडे राज्यातील शेतकऱ्यांचे लक्ष लागले आहे.
Read Also : https://ajinkyabharat.com/sanjay-raut-12/
