पाकिस्तानच्या पश्चिमी सीमेवर चीनच्या SH-15 तोफांची तैनाती? भारत अलर्ट मोडवर; 250 हॉवित्झरमुळे वाढली चिंता
चीनकडून पाकिस्तानला 250 SH-15 हॉवित्झर प्रणाली; पश्चिमी सीमेवर तैनातीची माहिती
भारत-पाकिस्तान संबंधांमध्ये पुन्हा एकदा तणाव वाढण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. गुप्तचर सूत्रांकडून समोर आलेल्या माहितीनुसार, पाकिस्तानने चीनकडून मिळालेल्या सुमारे 250 SH-15 155 मिमी ट्रक-माउंटेड सेल्फ-प्रोपेल्ड हॉवित्झर आर्टिलरी प्रणालींची पश्चिमी सीमेवरील महत्त्वाच्या भागांमध्ये टप्प्याटप्प्याने तैनाती सुरू केली आहे. या हालचालींमुळे भारतीय सुरक्षा यंत्रणांनी परिस्थितीवर बारकाईने लक्ष ठेवण्यास सुरुवात केली असून सीमावर्ती भागातील सुरक्षा व्यवस्थाही अधिक मजबूत करण्यात आली आहे.
ही घडामोड अशा वेळी समोर आली आहे, जेव्हा भारत आणि पाकिस्तान यांच्यातील संबंध आधीच विविध मुद्द्यांवरून तणावपूर्ण आहेत. संरक्षण क्षेत्रातील या नव्या हालचालींचा परिणाम दोन्ही देशांच्या सामरिक समीकरणांवर होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
SH-15 हॉवित्झर प्रणाली म्हणजे काय?
SH-15 ही चीनमध्ये विकसित करण्यात आलेली 155 मिमी कॅलिबरची ट्रक-माउंटेड सेल्फ-प्रोपेल्ड आर्टिलरी प्रणाली आहे. ही प्रणाली वेगाने एका ठिकाणाहून दुसऱ्या ठिकाणी हलवता येते. त्यामुळे युद्धजन्य परिस्थितीत कमी वेळेत तैनात करून गोळीबार करण्याची क्षमता या प्रणालीमध्ये आहे.
Related News
Mumbai Water Supply : मुंबईकरांना मोठा दिलासा! १०% पाणीकपात रद्द होणार? महापालिकेचा मोठा निर्णय लवकरच
मोदींना अपशब्द बोलणाऱ्या मुलीच्या आईची थेट मागणी; म्हणाली, ‘तिला दत्तक घ्या…’
लष्करी तज्ज्ञांच्या मते, या तोफा अत्याधुनिक नेव्हिगेशन आणि फायर कंट्रोल प्रणालींनी सुसज्ज आहेत. विशेष प्रकारच्या दारुगोळ्याचा वापर केल्यास त्यांची मारक क्षमता सुमारे 72 किलोमीटरपर्यंत जाऊ शकते. त्यामुळे सीमावर्ती भागातील सामरिक दृष्टिकोनातून या प्रणालीला महत्त्व प्राप्त झाले आहे.
पश्चिमी सीमेवर तैनातीमागे पाकिस्तानची रणनीती?
गुप्तचर सूत्रांच्या माहितीनुसार, पाकिस्तानने उत्तर ते दक्षिण अशा विविध संवेदनशील भागांमध्ये या हॉवित्झर प्रणालींची तैनाती सुरू केली आहे. या हालचालीमागील उद्देश सीमावर्ती भागातील तोफखाना अधिक सक्षम करणे आणि जलद प्रतिसाद देण्याची क्षमता वाढवणे असल्याचे मानले जात आहे.
सुमारे 250 हॉवित्झर प्रणालींची उपलब्धता पाकिस्तानच्या अनेक आर्टिलरी रेजिमेंट्सना आधुनिक शस्त्रसज्जता देऊ शकते. त्यामुळे भविष्यातील कोणत्याही लष्करी परिस्थितीत पाकिस्तानच्या तोफखान्याची कार्यक्षमता वाढण्याची शक्यता संरक्षण तज्ज्ञ व्यक्त करत आहेत.
ऑपरेशन सिंदूरनंतर संरक्षण धोरणात बदल?
अलीकडील काळात भारत-पाकिस्तान सीमेजवळ घडलेल्या लष्करी घडामोडींनंतर पाकिस्तानने आपल्या संरक्षण धोरणाचा फेरविचार केल्याची चर्चा आहे. काही संरक्षण विश्लेषकांच्या मते, त्या पार्श्वभूमीवरच आधुनिक तोफखाना प्रणालींची मोठ्या प्रमाणात खरेदी करण्यात आली असावी.
मात्र, या हालचालींबाबत पाकिस्तान सरकारकडून अधिकृत भूमिका स्पष्ट करण्यात आलेली नाही. त्यामुळे उपलब्ध माहिती ही प्रामुख्याने संरक्षण क्षेत्रातील अहवाल आणि गुप्तचर सूत्रांवर आधारित असल्याचे सांगितले जात आहे.
भारताचा वाढता सतर्कतेचा स्तर
पाकिस्तानच्या या हालचालींनंतर भारतीय लष्कर आणि सुरक्षा यंत्रणांनी पश्चिमी सीमेवरील परिस्थितीवर अधिक लक्ष केंद्रित केले आहे. सीमावर्ती भागातील गुप्तचर माहिती संकलन, तांत्रिक निरीक्षण आणि लष्करी सज्जता वाढविण्यात आल्याचे वृत्त आहे.
भारतीय लष्कराकडे आधीपासूनच आधुनिक तोफखाना, क्षेपणास्त्र प्रणाली, ड्रोन आणि प्रगत हवाई संरक्षण व्यवस्था उपलब्ध आहेत. त्यामुळे पाकिस्तानच्या नव्या तैनातीच्या पार्श्वभूमीवर भारतानेही आवश्यक त्या उपाययोजना सुरू ठेवल्या आहेत.
चीन-पाकिस्तान संरक्षण सहकार्य पुन्हा चर्चेत
चीन आणि पाकिस्तान यांच्यातील संरक्षण सहकार्य अनेक वर्षांपासून मजबूत मानले जाते. लढाऊ विमाने, ड्रोन, क्षेपणास्त्र प्रणाली, नौदल उपकरणे आणि तोफखाना अशा विविध क्षेत्रांमध्ये चीनने पाकिस्तानला सातत्याने मदत केली आहे.
अलीकडील काळात भारत आणि चीन यांच्यातील संबंधांमध्ये काही प्रमाणात सुधारणा झाल्याचे चित्र दिसत असले, तरी पाकिस्तानला आधुनिक शस्त्रास्त्रांचा पुरवठा सुरू असल्याने या संबंधांबाबत नव्याने चर्चा सुरू झाली आहे. संरक्षण क्षेत्रातील तज्ज्ञांच्या मते, चीन आपल्या प्रादेशिक सामरिक हितसंबंधांच्या दृष्टीने पाकिस्तानला लष्करी मदत करत असल्याचे मानले जाते.
भारत-पाकिस्तान संबंधांतील वाढता तणाव
भारत आणि पाकिस्तान यांच्यातील संबंध अनेक दशकांपासून संवेदनशील राहिले आहेत. सीमापार दहशतवाद, नियंत्रण रेषेवरील संघर्ष, काश्मीर प्रश्न आणि विविध राजनैतिक मुद्द्यांमुळे दोन्ही देशांमध्ये वेळोवेळी तणाव निर्माण होत असतो.
याशिवाय, सिंधू जल कराराबाबत भारताने घेतलेल्या निर्णयानंतर पाकिस्तानने आंतरराष्ट्रीय स्तरावर हा मुद्दा उपस्थित करण्याचा प्रयत्न केला आहे. या सर्व घडामोडींमुळे दोन्ही देशांतील राजनैतिक आणि सामरिक वातावरण अधिक गुंतागुंतीचे बनले आहे.
पुढे काय?
पाकिस्तानकडून SH-15 हॉवित्झर प्रणालींची मोठ्या प्रमाणावर तैनाती ही दक्षिण आशियातील सुरक्षा परिस्थितीसाठी महत्त्वाची घडामोड मानली जात आहे. भारत या हालचालींवर सातत्याने लक्ष ठेवून असून सीमावर्ती भागातील सज्जता कायम ठेवली जात आहे.
तज्ज्ञांच्या मते, अशा लष्करी हालचालींमुळे प्रादेशिक सामरिक समतोलावर परिणाम होऊ शकतो. त्यामुळे येत्या काळात भारत, पाकिस्तान आणि चीन यांच्या संरक्षण धोरणांमध्ये आणखी कोणते बदल होतात, याकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले आहे.
