LPG बुकिंग नियम बदलले; आता 21 ते 45 दिवसांनंतरच करता येणार सिलेंडर बुकिंग

LPG

LPG Booking Waiting Period वाढला; 21 ते 45 दिवसांनंतरच सिलेंडर बुकिंग शक्य  ग्राहकांनी काय जाणून घ्यावे?

जागतिक ऊर्जा संकटाच्या पार्श्वभूमीवर देशात घरगुती LPG गॅसचा पुरवठा संतुलित ठेवण्यासाठी केंद्र सरकारने महत्त्वाचा निर्णय घेतला आहे. बाजारात गॅस टंचाईची स्थिती निर्माण झाल्यामुळे नागरिकांमध्ये अस्वस्थता वाढली आहे. याच परिस्थितीवर नियंत्रण मिळवण्यासाठी आता LPG सिलेंडर बुकिंगसंदर्भातील नियमांमध्ये बदल करण्यात आला आहे. या नव्या नियमांचा परिणाम कोट्यवधी ग्राहकांवर होणार असून, बुकिंग करताना ठरावीक प्रतीक्षा कालावधी पाळणे बंधनकारक करण्यात आले आहे.

बुकिंगसाठी प्रतीक्षा कालावधी अनिवार्य

नवीन नियमांनुसार, ग्राहकांना सलग दोन सिलेंडर बुकिंगमध्ये किमान 15 ते 21 दिवसांचा कालावधी ठेवावा लागणार आहे. यापूर्वी अनेक ग्राहक महिन्यातच पुन्हा सिलेंडर बुक करत होते. मात्र, गॅसचा पुरवठा विस्कळीत झाल्याने सर्वांना योग्य वेळी गॅस मिळावा या उद्देशाने ही मर्यादा लागू करण्यात आली आहे.

सरकारने LPG सिलेंडर बुकिंगसंदर्भात केलेल्या नव्या बदलामागे मुख्य उद्देश म्हणजे गॅसचा पुरवठा सर्वसामान्य नागरिकांपर्यंत समतोल पद्धतीने पोहोचावा हा आहे. अनेकदा काही ग्राहक भीतीपोटी किंवा भविष्यातील टंचाईच्या अंदाजाने एकाच वेळी अनेक LPG सिलेंडर बुक करून साठवणूक करतात. त्यामुळे इतर गरजू ग्राहकांना वेळेवर गॅस मिळत नाही आणि वितरण व्यवस्थेवर अनावश्यक ताण निर्माण होतो. या पार्श्वभूमीवर सरकारने दोन बुकिंगदरम्यान ठरावीक प्रतीक्षा कालावधी अनिवार्य केला आहे.

या नियमामुळे साठेबाजीला आळा बसेल आणि प्रत्येक कुटुंबाला किमान एक सिलेंडर नियमितपणे मिळू शकेल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे. तसेच पॅनिक बुकिंगमुळे निर्माण होणारा कृत्रिम तुटवडा कमी होण्यासही मदत होईल. गॅस वितरण कंपन्यांनाही नियोजनबद्ध पद्धतीने पुरवठा करता येईल, ज्यामुळे ग्रामीण व शहरी भागात सेवा अधिक सुरळीत होण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे ग्राहकांनी नव्या नियमांचे पालन करून गरजेनुसारच बुकिंग करणे आवश्यक आहे, असे आवाहन प्रशासनाकडून करण्यात येत आहे.

शहरी आणि ग्रामीण भागासाठी वेगळे नियम

LPG  गॅस वितरण कंपन्यांनी विविध भागांतील पुरवठा परिस्थिती लक्षात घेऊन बुकिंगचा कालावधी वेगवेगळा ठेवला आहे.

  • शहरी भागात: गॅस एजन्सी जवळ असल्याने आणि पुरवठा तुलनेने जलद होत असल्यामुळे प्रतीक्षा कालावधी 21 दिवस निश्चित करण्यात आला आहे.

  • कमी पुरवठा असलेल्या भागात: काही शहरांमध्ये किंवा दुर्गम ठिकाणी हा कालावधी 25 ते 45 दिवसांपर्यंत वाढवण्यात आला आहे.

  • ग्रामीण भागात: वाहतूक आणि वितरणात विलंब होत असल्यामुळे अनेक ठिकाणी 45 दिवसांचा नियम लागू करण्यात आला आहे.

यामुळे ग्राहकांनी सिलेंडर बुक करण्यापूर्वी शेवटचे बुकिंग कधी केले होते, याची खात्री करून घ्यावी लागणार आहे.

पॅनिक बुकिंग थांबवण्यासाठी निर्णय

LPG  गॅस तुटवड्याच्या अफवा आणि पॅनिक बुकिंगमुळे वितरण व्यवस्थेवर मोठा ताण येत होता. अनेक ग्राहक गरज नसतानाही सिलेंडर बुक करत असल्याने खऱ्या गरजवंतांना वेळेवर गॅस मिळत नव्हता. त्यामुळे नियंत्रित बुकिंग प्रणाली लागू करून पुरवठा सुरळीत ठेवण्याचा प्रयत्न सरकारकडून केला जात आहे.

जर ग्राहकांनी ठरलेल्या कालावधीपूर्वी पुन्हा बुकिंग करण्याचा प्रयत्न केला, तर त्यांची विनंती नाकारली जाऊ शकते किंवा प्रणालीमध्ये प्रतिसाद मिळणार नाही, असेही सांगण्यात आले आहे.

सिंगल आणि डबल सिलेंडर कनेक्शनमध्ये फरक

ज्या कुटुंबांकडे सिंगल सिलेंडर कनेक्शन आहे, त्यांना प्राधान्य देण्याचा कल दिसून येत आहे. कारण त्यांच्याकडे पर्यायी सिलेंडर उपलब्ध नसतो.
तर डबल सिलेंडर कनेक्शन (DBC) असलेल्या ग्राहकांना दुसरा सिलेंडर उपलब्ध असल्यामुळे बुकिंगसाठी थोडा जास्त प्रतीक्षा कालावधी लागू शकतो.

 वितरण कंपन्यांची भूमिका

देशातील प्रमुख गॅस वितरण कंपन्या जसे की

  • Indian Oil Corporation

  • Bharat Petroleum

  • Hindustan Petroleum

यांनी नव्या वेळापत्रकानुसार रिफिलिंग आणि वितरण प्रक्रिया राबवण्यास सुरुवात केली आहे. पुरवठा साखळी सुधारण्यासाठी अतिरिक्त टँकर, साठवण क्षमता आणि लॉजिस्टिक नियोजनावरही भर दिला जात आहे.

 ग्राहकांनी काय काळजी घ्यावी?

 सिलेंडर संपण्यापूर्वी वेळेवर बुकिंग करा.
 बुकिंगची तारीख आणि वितरणाची नोंद ठेवावी.
 अनावश्यक साठवणूक टाळावी.
 अफवांवर विश्वास ठेवू नये.
 अधिकृत हेल्पलाइन किंवा अॅपद्वारेच बुकिंग करावे.

 ऊर्जा संकटाचा परिणाम

जागतिक स्तरावर सुरू असलेल्या ऊर्जा संकटाचा परिणाम भारतासह अनेक देशांवर होत आहे. कच्च्या तेलाच्या किमती, वाहतूक खर्च आणि आंतरराष्ट्रीय परिस्थिती यामुळे गॅस पुरवठ्यावर दबाव वाढला आहे. त्यामुळे सरकारने पुरवठा संतुलित ठेवण्यासाठी तात्पुरते निर्बंध लागू केले आहेत.

एकूणच, LPG  सिलेंडर बुकिंगसाठी 21 ते 45 दिवसांचा प्रतीक्षा कालावधी लागू केल्याने साठेबाजी रोखणे आणि सर्वसामान्य ग्राहकांना गॅस उपलब्ध करून देणे हा मुख्य उद्देश आहे. ग्राहकांनी नव्या नियमांचे पालन केल्यास गॅस टंचाईची समस्या लवकर नियंत्रणात येण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.

सरकार आणि वितरण कंपन्यांच्या प्रयत्नांमुळे पुढील काही काळात पुरवठा सुरळीत होईल, अशी आशा व्यक्त केली जात आहे

read also:https://ajinkyabharat.com/deepika-padukones-demand-for-support/