मराठा क्रांती मोर्चाची ‘काळी रंगपंचमी’; महापौरपदाच्या संधीवरून भाजपविरोधात तीव्र आंदोलन
सोलापूर शहरात रंगपंचमीच्या दिवशी एक वेगळेच चित्र पाहायला मिळाले. जिथे सर्वत्र रंगांचा उत्सव साजरा होत होता, तिथे मराठा क्रांती मोर्चाच्या कार्यकर्त्यांनी ‘काळी रंगपंचमी’ साजरी करत संताप व्यक्त केला. सोलापूर महापालिकेतील महापौरपदाच्या निवडीवरून मराठा समाजाला डावलल्याचा आरोप करत भाजपविरोधात घोषणाबाजी करण्यात आली.
मराठा क्रांती मोर्चाच्या कार्यकर्त्यांनी काळे रंग उधळून निषेध नोंदवला. या आंदोलनाची राज्यभरात चर्चा सुरू झाली आहे. आंदोलकांच्या मते, तब्बल 30 वर्षांनंतर मराठा समाजाला महापौरपदाची मोठी संधी मिळाली होती. मात्र ही संधी राजकीय पातळीवर डावलण्यात आल्याचा आरोप करण्यात आला.
30 वर्षांनंतर मिळालेली संधी हुकली?
आंदोलकांच्या मते, 1993 नंतर प्रथमच सोलापूर महानगरपालिकेत मराठा समाजाला महापौरपदाची संधी मिळण्याची शक्यता निर्माण झाली होती. महापौरपद सर्वसाधारण प्रवर्गासाठी राखीव असल्याने मराठा समाजातील व्यक्तीला ही संधी मिळू शकली असती.
मात्र स्थानिक राजकारणात वेगळी समीकरणे घडल्यामुळे ही संधी हुकल्याचा आरोप करण्यात आला. मराठा क्रांती मोर्चाच्या कार्यकर्त्यांनी असा दावा केला की भाजपच्या स्थानिक नेतृत्वाने समाजातील योग्य उमेदवाराला संधी न देता स्वतःच्या जवळच्या व्यक्तींना पद दिले.
काळी रंगपंचमी साजरी करून निषेध
या निर्णयाच्या निषेधार्थ मराठा क्रांती मोर्चाने सोलापूर शहरात काळी रंगपंचमी साजरी केली. आंदोलनादरम्यान कार्यकर्त्यांनी काळे कपडे घालून तसेच काळा रंग उधळून निषेध व्यक्त केला.
आंदोलकांनी भाजपविरोधात घोषणाबाजी केली आणि निर्णयाचा पुनर्विचार करण्याची मागणी केली. आंदोलनात मोठ्या संख्येने युवक सहभागी झाले होते. मराठा क्रांती मोर्चाचे समन्वयक Ram Jadhav यांनी यावेळी तीव्र संताप व्यक्त केला.
मराठा समाजाच्या मागण्या
आंदोलकांनी काही ठोस मागण्या पुढे केल्या आहेत. त्यामध्ये प्रमुख मागणी म्हणजे महापालिकेतील अडीच वर्षांच्या कार्यकाळात किमान काही काळासाठी मराठा समाजाला महापौरपद द्यावे.
याशिवाय जिल्हा परिषदेतही कुणबी-मराठा समाजातील व्यक्तीला अध्यक्षपद देण्याची मागणी करण्यात आली आहे. आंदोलकांनी स्पष्ट इशारा दिला की या मागण्या मान्य न झाल्यास सोलापूरसह संपूर्ण राज्यात मोठे आंदोलन उभे करण्यात येईल.
आधीही झाले होते आंदोलन
गेल्या आठवड्यातही मराठा क्रांती मोर्चाने या मुद्द्यावर आंदोलन केले होते. त्यावेळीही स्थानिक प्रशासनाचे लक्ष वेधण्याचा प्रयत्न करण्यात आला होता. मराठा समाजाच्या नेत्यांच्या मते, समाजाला राजकीय प्रतिनिधित्व मिळणे अत्यंत गरजेचे आहे. त्यामुळे महापौरपदासारख्या महत्त्वाच्या पदावर समाजातील व्यक्तीची निवड होणे आवश्यक होते.
लोकसभा आणि विधानसभा निवडणुकीचा संदर्भ
आंदोलनादरम्यान मराठा क्रांती मोर्चाच्या नेत्यांनी राजकीय संदर्भही मांडला. त्यांनी दावा केला की लोकसभा निवडणुकीत मराठा समाजाने मतदानाद्वारे आपली भूमिका स्पष्ट केली होती.
तसेच विधानसभा निवडणुकीतही मराठा समाजाच्या पाठिंब्यामुळेच भाजप सत्तेत आली, असे त्यांनी म्हटले. mत्यामुळे समाजाच्या अपेक्षा पूर्ण करणे हे सत्ताधारी पक्षाचे कर्तव्य असल्याचे आंदोलकांनी सांगितले.
सोलापूर महापालिकेतील राजकीय समीकरण
Solapur Municipal Corporation मध्ये सध्या भाजपचे प्राबल्य आहे. महापालिकेतील एकूण 102 नगरसेवकांपैकी तब्बल 87 नगरसेवक भाजपचे आहेत. काँग्रेसचे केवळ दोन नगरसेवक निवडून आले आहेत. त्यामुळे भाजपला महापौर निवडताना कोणतीही अडचण नव्हती.
विनायक कोंड्याल महापौरपदी
या निवडणुकीत भाजपचे उमेदवार Vinayak Kondyal यांची महापौरपदी बिनविरोध निवड झाली. तर Dnyaneshwari Devkar यांची उपमहापौरपदी बिनविरोध निवड करण्यात आली. शिवसेनेचे प्रियदर्शन साठे आणि एमआयएमचे तौफिक हतुरे यांनी शेवटच्या क्षणी अर्ज मागे घेतल्यामुळे निवडणूक बिनविरोध झाली.
एमआयएम दुसरा मोठा पक्ष
सोलापूर महापालिकेत All India Majlis-e-Ittehadul Muslimeen या पक्षाचे 8 नगरसेवक आहेत. त्यामुळे एमआयएम हा दुसरा सर्वात मोठा पक्ष ठरला आहे. एमआयएमला विरोधी पक्षाचा दर्जा मिळाला आहे.
मराठा समाजाचा आरोप
मराठा क्रांती मोर्चाच्या नेत्यांनी असा आरोप केला आहे की महापौरपदाच्या निवडीत मराठा समाजाकडे दुर्लक्ष करण्यात आले.त्यांच्या मते, महापौरपद सर्वसाधारण प्रवर्गासाठी खुले असतानाही समाजातील योग्य व्यक्तीला संधी देण्यात आली नाही.
आंदोलनाची शक्यता वाढली
मराठा क्रांती मोर्चाने स्पष्ट इशारा दिला आहे की त्यांच्या मागण्या मान्य न झाल्यास आंदोलन अधिक तीव्र करण्यात येईल. सोलापूर शहरासह राज्यभरात आंदोलन उभारण्याचा इशारा देण्यात आला आहे.
राजकीय परिणाम?
राजकीय विश्लेषकांच्या मते, मराठा समाज हा महाराष्ट्रातील महत्त्वाचा सामाजिक आणि राजकीय घटक आहे. त्यामुळे या मुद्द्याचा परिणाम आगामी निवडणुकांवरही होऊ शकतो. मराठा समाजाच्या भावना दुखावल्यास त्याचे राजकीय परिणाम दिसून येण्याची शक्यता आहे.
सोलापूर महापालिकेतील महापौर निवडीवरून निर्माण झालेला वाद सध्या राज्याच्या राजकारणात चर्चेचा विषय ठरला आहे. मराठा क्रांती मोर्चाने ‘काळी रंगपंचमी’ साजरी करत संताप व्यक्त केला आहे. 30 वर्षांनंतर मिळालेली संधी डावलल्याचा आरोप करत त्यांनी आंदोलनाची भूमिका घेतली आहे. आता या मुद्द्यावर सत्ताधारी पक्ष कोणती भूमिका घेतो आणि आंदोलनाचे पुढील स्वरूप काय असते याकडे संपूर्ण राज्याचे लक्ष लागले आहे.
