Telangana मध्ये सफाई कर्मचाऱ्यांना 2 लाख पगार? वेतन वाढीची चर्चा तापली

वेतन वाढीमुळे चर्चेत आले तेलंगणा सरकारचे धोरण

सार्वजनिक क्षेत्रातील कर्मचाऱ्यांच्या वेतनावरून सध्या देशभरात चर्चा सुरू आहे. विशेषतः Telangana राज्यातील सरकारी कर्मचारी वेतन संरचनेबाबत वेगवेगळी मते व्यक्त केली जात आहेत. काही माध्यमांमधील वृत्तानुसार, वर्ग-4 मधील काही सफाई कर्मचारी आणि स्वच्छता कर्मचाऱ्यांचे वेतन तब्बल दोन लाख रुपयांपर्यंत पोहोचल्याचा दावा करण्यात येत आहे.

राज्याचे मुख्य सचिव K. Ramakrishna Rao यांनी वेतन व पेन्शन खर्चाबाबत सविस्तर माहिती दिल्यानंतर ही चर्चा अधिकच वाढली आहे. मागील दहा वर्षांत वेतन आणि निवृत्ती वेतनावरील खर्च मोठ्या प्रमाणात वाढल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले आहे. सरकारी धोरण, वेतन आयोगातील सुधारणा आणि निवडणूक काळातील निर्णय यांचा परिणाम या खर्चावर दिसून येत असल्याचेही सांगितले जात आहे.

वेतन खर्चात मोठी वाढ – आकडे काय सांगतात?

मिळालेल्या माहितीनुसार, राज्यातील वेतन आणि पेन्शन बिल गेल्या दशकात जवळपास चार पट वाढले आहे. सध्या राज्य सरकारचा मोठा आर्थिक भाग वेतन, पेन्शन आणि कर्ज परतफेडीसाठी खर्च होत आहे. दरमहा सुमारे 6000 कोटी रुपये केवळ वेतन व पेन्शनवर खर्च होत असल्याचा दावा केला जात आहे.

2014 मध्ये Telangana वेगळे राज्य म्हणून स्थापन झाले तेव्हा वेतन आणि निवृत्तीवेतन खर्च सुमारे 1500 कोटी रुपये प्रति महिना होता. मात्र कालांतराने सरकारी कर्मचारी वेतनात सुधारणा, महागाई भत्ता वाढ आणि इतर लाभांमुळे हा खर्च झपाट्याने वाढला.

सफाई कर्मचाऱ्यांचे वेतन खरंच दोन लाखांपर्यंत?

स्थानिक स्वराज्य संस्थांमध्ये नवीन नियुक्त झालेल्या कर्मचारी वेतन साधारण 28,000 रुपये प्रति महिना असल्याची माहिती समोर आली आहे. मात्र दीर्घ सेवा, पदोन्नती आणि विविध भत्त्यांमुळे काही ज्येष्ठ कर्मचाऱ्यांचे वेतन मोठ्या प्रमाणात वाढू शकते.

बृहन्मुंबई महानगरपालिका किंवा इतर मोठ्या शहरांतील नियमित सेवेत असलेल्या सफाई कर्मचाऱ्यांना सरासरी 70,000 रुपये इतके मासिक वेतन आणि इतर लाभ मिळतात. Brihanmumbai Municipal Corporation सारख्या मोठ्या स्थानिक स्वराज्य संस्थांमध्ये सुमारे 2 टक्के सफाई कर्मचारी नियमित सेवेत कार्यरत असल्याचे सांगितले जाते.

काही माध्यमांच्या अहवालानुसार, 25 ते 30 वर्षांची प्रदीर्घ सेवा पूर्ण केलेल्या वरिष्ठ सफाई कर्मचाऱ्यांचे वेतन 1 ते 2 लाख रुपयांपर्यंत पोहोचू शकते. मात्र हे सर्वसाधारण सर्व कर्मचाऱ्यांसाठी लागू नाही. अनुभव, पद, भत्ते आणि वेतन संरचनेवर ही रक्कम अवलंबून असते.

वेतन सुधारणा प्रणालीचा परिणाम

 वेतनवाढीसाठी सरकार वेतन आयोगाची स्थापना करते. वेतन आयोगाच्या शिफारशी लागू झाल्यानंतर फिटमेंट फॅक्टरच्या आधारे मूळ वेतनात वाढ होते. महागाई भत्ता वाढल्यास कर्मचाऱ्यांच्या पगारात पुन्हा सुधारणा होते.

सार्वजनिक उपक्रमांतील काही कर्मचाऱ्यांचे वेतन संरचना बदलल्यामुळे काही वेळा उच्च पदावरील अधिकाऱ्यांच्या वेतनापेक्षा जास्त वेतन मिळण्याची परिस्थिती निर्माण झाली आहे. यामध्ये अभियंते आणि तांत्रिक पदांवरील कर्मचाऱ्यांचा समावेश असल्याचे सांगितले जाते.

विद्युत विभागातील कर्मचाऱ्यांचे वेतन सर्वाधिक?

अहवालानुसार, राज्यातील वीज विभागातील कर्मचाऱ्यांचे वेतन तुलनेने जास्त असल्याचे दिसून येते. कारण या विभागात नियमित अंतराने वेतन सुधारणा केली जाते. काही वरिष्ठ अभियंत्यांचे मासिक वेतन सुमारे 7 लाख रुपयांपर्यंत पोहोचल्याचेही सांगितले जात आहे. मात्र हे प्रमाण अत्यल्प कर्मचाऱ्यांपुरते मर्यादित असल्याचे तज्ज्ञांचे मत आहे.

वेतन आणि विकास खर्चातील असमतोल

राज्य स्थापनेनंतरच्या पहिल्या दहा वर्षांत Telangana सरकारने सुमारे 15 लाख कोटी रुपये खर्च केल्याचा दावा काही आर्थिक अहवालांमध्ये करण्यात आला आहे. यातील सुमारे 12 लाख कोटी रुपये वेतन, पेन्शन आणि कर्ज व्याज परतफेडीवर खर्च झाले.

तर उर्वरित 3 लाख कोटी रुपये पायाभूत सुविधा आणि विकास योजनांवर खर्च करण्यात आले. त्यामुळे विकास योजनांवरील गुंतवणूक कमी असल्याची टीका विरोधकांकडून होत आहे.

सरकारी धोरणांवर आर्थिक तज्ज्ञांचे मत

अर्थतज्ज्ञांच्या मते, सार्वजनिक क्षेत्रातील वेतनवाढ ही कर्मचारी जीवनमानासाठी आवश्यक असली तरी त्याचा राज्याच्या वित्तीय शिस्तीवर परिणाम होऊ शकतो. वेतन खर्च वाढल्यास विकास कामांसाठी उपलब्ध निधी कमी होण्याची शक्यता असते.

तज्ज्ञांनी सुचवले आहे की वेतनवाढ आणि विकास खर्च यामध्ये संतुलन राखणे आवश्यक आहे. दीर्घकालीन आर्थिक नियोजन केल्यास राज्याची वित्तीय स्थिती मजबूत राहू शकते.

सोशल मीडियावर प्रतिक्रिया

 वेतनाबाबत सोशल मीडियावर वेगवेगळ्या प्रतिक्रिया उमटत आहेत. काही नागरिकांनी कर्मचारी कष्टाचा विचार करून वेतनवाढीचे समर्थन केले आहे. तर काहींनी सरकारी खर्चावर नियंत्रण ठेवण्याची मागणी केली आहे.

Telangana मधील सफाई कर्मचारी वेतन दोन लाखांपर्यंत पोहोचल्याचा दावा चर्चेत असला तरी प्रत्यक्ष आकडेवारीमध्ये मोठी तफावत असू शकते. अनुभव, पद आणि भत्ते यानुसार वेतन बदलते. सरकारी धोरण, आर्थिक शिस्त आणि कर्मचाऱ्यांचे हित या सर्वांचा विचार करून भविष्यात निर्णय घेणे आवश्यक असल्याचे मत तज्ज्ञांनी व्यक्त केले आहे.

read also:https://ajinkyabharat.com/t20-world-cup-2026-abhishek-sharmala-rest/