बारामती विमान अपघाताचं गूढ उलगडणार; अजित पवारांच्या विमानाचा ब्लॅक बॉक्स सापडला
बारामतीजवळ झालेल्या भीषण विमान अपघाताने संपूर्ण देश हादरून गेला असून, या दुर्घटनेत महाराष्ट्राचे उपमुख्यमंत्री आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसचे प्रमुख नेते अजित पवार यांच्यासह पाच जणांचा दुर्दैवी मृत्यू झाला. या अपघातानंतर अनेक प्रश्न उपस्थित झाले होते. अखेर या अपघातग्रस्त लियरजेट विमानाचा ब्लॅक बॉक्स सापडल्याची महत्त्वाची माहिती समोर आली असून, त्यामुळे अपघाताचं नेमकं कारण लवकरच स्पष्ट होण्याची शक्यता आहे.
बारामती विमान अपघाताने देश हादरला
बुधवारी सकाळी मुंबईहून बारामतीकडे जात असलेलं लियरजेट 45 हे खासगी विमान लँडिंगच्या प्रक्रियेत असताना बारामतीजवळ कोसळलं. विमान धावपट्टीच्या उंबरठ्यापर्यंत पोहोचण्याआधीच अचानक खाली कोसळलं. जमिनीवर आदळताच विमानाचा भीषण स्फोट झाला आणि मोठी आग लागली. या आगीत विमानातील सर्व पाचही जणांचा जागीच मृत्यू झाला.
या अपघातात महाराष्ट्राचे उपमुख्यमंत्री अजित पवार, विमानाचे पायलट, सहवैमानिक आणि अन्य प्रवासी यांचा समावेश होता. अजित पवार यांच्या अकाली निधनाने महाराष्ट्राच्या राजकारणात मोठी पोकळी निर्माण झाली असून, राज्यासह देशभरातून शोक व्यक्त करण्यात येत आहे.
Related News
IMDचा इशारा : पुढील 48 तास धोक्याचे! महाराष्ट्रात पावसाचा कहर; 7 जिल्ह्यांना हाय अलर्ट
मोठी घडामोड! रुपाली चाकणकरांना राजीनाम्याचे आदेश? भोंदूबाबा प्रकरण तापलं
पेट्रोलनंतर डिझेलही महाग; इंडस्ट्रियल डिझेल दरात तब्बल 21 रुपयांची वाढ
31 मार्चपूर्वी थकबाकी वसुलीवर भर; संचालक राजेंद्र पवारांचे स्पष्ट निर्देश
इराणवर दुहेरी आघात; F-35 पाडल्यानंतर काही तासांत दोन टॉप कमांडर ठार
इस्त्रायल-अमेरिकेच्या हल्ल्यात IRGC अधिकाऱ्याचा मृत्यू; ‘चौंकावणारे हल्ले’ इशारा ठरला चर्चेत
केंद्रीय मंत्री जयंत चौधरी यांना जीवे मारण्याची धमकी; मुर्शिदाबादहून कॉल
गुढीपाडव्याच्या मंचावर राज ठाकरेंची ‘राजकीय गुगली’; शरद पवारांचं कौतुक करत बारामतीचं दिलं थेट आव्हान!
10 वर्षांनंतर Divyanka Tripathi कडून गोड बातमी; आई होणार असल्याची घोषणा
ब्लॅक बॉक्सचा शोध अखेर यशस्वी
अपघातानंतर तातडीने बचाव आणि तपास कार्य सुरू करण्यात आलं. अपघाताचं नेमकं कारण शोधण्यासाठी विमानाच्या ब्लॅक बॉक्सचा शोध अत्यंत महत्त्वाचा होता. नागरी विमान वाहतूक महासंचालनालय (DGCA) आणि इतर तपास यंत्रणांनी संयुक्तपणे शोधमोहीम राबवली. अखेर या अपघातग्रस्त लियरजेट विमानाचा ब्लॅक बॉक्स सापडल्याची अधिकृत माहिती DGCA च्या सूत्रांनी दिली आहे.
ब्लॅक बॉक्स सापडल्यामुळे या अपघातामागील तांत्रिक बिघाड, मानवी चूक, हवामानातील अडथळे किंवा इतर कोणते कारण होते का, याचा उलगडा होण्यास मदत होणार आहे.
ब्लॅक बॉक्स म्हणजे नेमकं काय?
ब्लॅक बॉक्स हे विमानातील अत्यंत महत्त्वाचं उपकरण असतं. कोणत्याही विमान अपघातानंतर तपासासाठी ब्लॅक बॉक्स निर्णायक भूमिका बजावतो. ब्लॅक बॉक्समध्ये दोन प्रमुख घटक असतात – फ्लाइट डेटा रेकॉर्डर (FDR) आणि कॉकपिट व्हॉइस रेकॉर्डर (CVR).
फ्लाइट डेटा रेकॉर्डरमध्ये विमानाची उंची, वेग, इंजिनची स्थिती, दिशादर्शक प्रणाली, लँडिंग गिअर, फ्लॅप्स यांसारख्या शेकडो तांत्रिक बाबींची सतत नोंद होत असते. तर कॉकपिट व्हॉइस रेकॉर्डरमध्ये पायलट आणि सहवैमानिकांमधील संभाषण, एअर ट्रॅफिक कंट्रोलसोबत झालेले संवाद आणि कॉकपिटमधील इतर ध्वनी रेकॉर्ड होतात.
नाव ब्लॅक बॉक्स, रंग मात्र नारिंगी
जरी याला ब्लॅक बॉक्स असं म्हटलं जात असलं तरी प्रत्यक्षात त्याचा रंग काळा नसून तेजस्वी नारिंगी असतो. अपघातानंतर ढिगाऱ्यात, पाण्यात किंवा घनदाट जंगलातही हा बॉक्स सहज सापडावा यासाठीच त्याचा रंग नारिंगी ठेवण्यात आलेला असतो.
ब्लॅक बॉक्स अत्यंत मजबूत धातूपासून बनवलेला असतो. तो भीषण स्फोट, तीव्र आग, उच्च तापमान, पाण्याचा दाब आणि जोरदार धक्के सहन करू शकतो. त्यामुळे मोठ्या अपघातातही ब्लॅक बॉक्स सुरक्षित राहण्याची शक्यता जास्त असते.
लियरजेट 45 : कडक सुरक्षा मानकांनुसार बनलेलं विमान
अपघातग्रस्त विमान हे लियरजेट 45 मॉडेलचं असून, ते अत्यंत कडक सुरक्षा मानकांनुसार (FAR Part 25) बनवण्यात आलेलं आहे. या प्रकारच्या विमानात आधुनिक नेव्हिगेशन सिस्टम, प्रगत सुरक्षा यंत्रणा आणि दर्जेदार फ्लाइट कंट्रोल सिस्टम असते. त्यामुळे या अपघाताने विमान क्षेत्रातही अनेक प्रश्न निर्माण केले आहेत.
या विमानात FDR आणि CVR दोन्ही प्रकारचे रेकॉर्डर उपलब्ध होते. आता ब्लॅक बॉक्समधील डेटा तपास यंत्रणेकडे सुपूर्द केला जाणार असून, त्याचं विश्लेषण तज्ज्ञांकडून केलं जाणार आहे.
अपघाताचं खरं कारण लवकरच समोर?
ब्लॅक बॉक्समधून मिळालेल्या डेटच्या आधारे अपघाताच्या काही मिनिटांपूर्वी विमानात नेमकं काय घडलं, पायलटांनी कोणते निर्णय घेतले, कोणतं तांत्रिक बिघाड झाला का, याची सविस्तर माहिती मिळणार आहे. त्यामुळे अपघाताचं खरं कारण समोर येण्याची शक्यता वाढली आहे.
तपास यंत्रणांनी दिलेल्या माहितीनुसार, काल हे विमान धावपट्टीच्या उंबरठ्यापर्यंत पोहोचण्याआधीच कोसळलं. लँडिंगच्या वेळी वेग, उंची किंवा हवामानाशी संबंधित अडचण होती का, याचाही तपास केला जात आहे.
भविष्यातील अपघात रोखण्यासाठी महत्त्वाचा डेटा
ब्लॅक बॉक्समधून मिळणारा डेटा केवळ या अपघाताचा तपास करण्यापुरताच मर्यादित नसतो, तर भविष्यात अशा प्रकारचे अपघात टाळण्यासाठीही तो अत्यंत उपयुक्त ठरतो. विमान कंपन्या, नागरी विमान वाहतूक यंत्रणा आणि तांत्रिक तज्ज्ञ या डेटचा अभ्यास करून सुरक्षा नियमांमध्ये आवश्यक ते बदल करतात.
अजित पवार यांच्यावर शासकीय इतमामात अंत्यसंस्कार
दरम्यान, आज बारामतीतील विद्या प्रतिष्ठानच्या मैदानावर अजित पवार यांच्यावर शासकीय इतमामात अंत्यसंस्कार करण्यात आले. या वेळी केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह, भाजपचे राष्ट्रीय अध्यक्ष जे. पी. नड्डा, महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस, उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांच्यासह अनेक केंद्रीय व राज्यातील नेते उपस्थित होते.
राजकीय नेते, सामाजिक कार्यकर्ते, अधिकारी आणि हजारो नागरिकांनी अजित पवार यांना अखेरचा निरोप दिला. ‘अजितदादा अमर रहें’च्या घोषणांनी संपूर्ण परिसर दुमदुमून गेला.
राज्यावर शोककळा
अजित पवार यांच्या निधनाने महाराष्ट्राच्या राजकारणात मोठी पोकळी निर्माण झाली आहे. त्यांच्या कार्याची, नेतृत्वाची आणि जनसंपर्काची आठवण अनेकांच्या मनात कायम राहणार आहे. बारामती विमान अपघात आणि त्यातून झालेली जीवितहानी हा महाराष्ट्रासाठी न भरून येणारा धक्का मानला जात आहे.
आता सर्वांचं लक्ष ब्लॅक बॉक्समधून समोर येणाऱ्या माहितीकडे लागलं आहे. या अपघाताचं गूढ उलगडणार का, आणि नेमकी चूक कुठे झाली, याची उत्तरे लवकरच मिळतील, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
