यूकेमध्ये मुलांमधील High Blood Pressure (HBP) दुपटीने वाढला: पालकांनी ओळखावीत ही सुरुवातीची लक्षणे
आतापर्यंत प्रौढांशी संबंधित मानला जाणारा High Blood Pressure (HBP) हा आज मुलांमध्येही चिंतेचा विषय ठरत आहे. यूकेमध्ये गेल्या काही वर्षांत मुलांमधील High Blood Pressure (HBP)च्या रुग्णांची संख्या जवळपास दुप्पट झाल्याचे समोर आले आहे. बदलती जीवनशैली, वाढते लठ्ठपणाचे प्रमाण, जंक फूडचे वाढलेले सेवन आणि शारीरिक हालचालींचा अभाव ही यामागची प्रमुख कारणे मानली जात आहेत. तज्ज्ञांच्या मते, वेळेवर निदान न झाल्यास या आजाराचे परिणाम आयुष्यभर भोगावे लागू शकतात.
मुलांमध्ये High Blood Pressure (HBP) म्हणजे नेमके काय?
Blood Pressure (BP)म्हणजे रक्तवाहिन्यांमधून वाहणाऱ्या रक्ताचा दाब. मुलांमध्ये हा दाब वय, उंची आणि लिंगानुसार ठराविक मर्यादेत असतो. या मर्यादेपेक्षा जास्त रक्तदाब आढळल्यास त्याला ‘High Blood Pressure (HBP)’ असे म्हटले जाते. अनेक वेळा हा आजार सुरुवातीला कोणतीही ठळक लक्षणे न दाखवता वाढत जातो, त्यामुळे पालकांच्या लक्षातही येत नाही.
Related News
अजित पवारांच्या शेवटच्या सीसीटीव्ही फुटेजचा रहस्य उलगडणार का? सुनील तटकरे यांची प्रतिक्रिया
एम. चिन्नास्वामीमध्ये आरसीबी-सीएसके सामना : आरसीबीने पहिले बॅटिंग निवडले
संभाजीनगर हर्सुल तलावातील दुःखद घटना: 4 तरुणांचा बुडून मृत्यू
वाठोडा परिसरात भीषण आग, 33 केव्हीच्या चार मुख्य केबल जळून खाक
Chicken खाल्ल्याचे आरोग्यावर होणारे अद्भुत फायदे
Amboli Hill Station : मुंबईपासून जवळ, स्वर्गापेक्षा सुंदर पर्यटनस्थळ
Thyroid चा त्रास? ‘या’ आहार आणि जीवनशैली बदलून आरामात नियंत्रण ठेवा
वजन वाढीमागचा सर्वात मोठा गुन्हेगार ‘साखर’; वर्षभर टाळली तर कमाल बदल
48 तास शत्रूच्या भूमीत लपून राहिला पायलट; CSEL डिव्हाइस ठरलं लाइफसेव्हर
शेअर बाजारात अॅव्हॅक्सची धूम—52 आठवड्यांचा उच्चांक गाठला
इराण–अमेरिका युद्धाचे चटके! अमेरिकेत पेट्रोल-डिझेल दर विक्रमी उंचीवर
अशोक खरात प्रकरणात मोठी हालचाल; सीडीआर लीकची चौकशी करण्याची फडणवीसांची घोषणा
यूकेमध्ये वाढते प्रमाण – का आहे ही गंभीर बाब?
आरोग्य विभागाच्या आकडेवारीनुसार, शालेय वयातील मुलांमध्ये High Blood Pressure (HBP)चे प्रमाण लक्षणीयरीत्या वाढले आहे. पूर्वी हा आजार क्वचितच आढळत होता, मात्र आता दर दहा पैकी एक मूल High Blood Pressure (HBP) च्या धोक्यात असल्याचे तज्ज्ञ सांगतात. यामागे वाढते स्क्रीन टाइम, कमी झोप, तणाव, चुकीचा आहार आणि कौटुंबिक इतिहास ही कारणे आहेत.
पालकांनी लक्ष द्यावीत अशी सुरुवातीची लक्षणे
मुलांमधील High Blood Pressure (HBP) अनेकदा ‘सायलेंट किलर’ ठरतो. तरीही काही लक्षणांकडे दुर्लक्ष करता कामा नये.
- वारंवार डोकेदुखी: कोणतेही ठोस कारण नसताना सतत डोकेदुखी होत असल्यास ती गंभीर बाब ठरू शकते.
- चक्कर येणे किंवा थकवा: खेळताना किंवा साध्या कामानंतरही मुलाला जास्त थकवा जाणवत असेल तर तपासणी आवश्यक आहे.
- नाकातून रक्तस्राव: वारंवार नाकातून रक्त येणे हे उच्च रक्तदाबाचे लक्षण असू शकते.
- दृष्टी धूसर होणे: अचानक दिसण्यात बदल जाणवणे किंवा डोळ्यांसमोर अंधारी येणे.
- छातीत दुखणे किंवा धडधड वाढणे: ही लक्षणे गंभीर स्वरूपाची असू शकतात.
कोणती मुले अधिक धोक्यात?
सर्व मुलांना हा धोका असला तरी काही गटांमध्ये धोका अधिक असतो:
- जास्त वजन किंवा लठ्ठपणा असलेली मुले
- कौटुंबिक इतिहासात उच्च रक्तदाब किंवा हृदयविकार असलेली मुले
- मधुमेह किंवा किडनीच्या समस्या असलेली मुले
- कमी शारीरिक हालचाल करणारी आणि जास्त वेळ मोबाईल/टीव्हीसमोर बसणारी मुले
वेळेवर निदान का महत्त्वाचे?
लहान वयातच उच्च रक्तदाब ओळखला गेल्यास जीवनशैलीत बदल करून तो नियंत्रणात ठेवता येतो. अन्यथा पुढील काळात हृदयविकार, स्ट्रोक, किडनीचे आजार आणि दृष्टीसंबंधी समस्या उद्भवू शकतात. तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की, नियमित आरोग्य तपासणीमध्ये मुलांचा रक्तदाब मोजणे आता आवश्यक झाले आहे.
प्रतिबंधासाठी काय करता येईल?
पालकांनी काही सोप्या पण प्रभावी सवयी अंगीकारल्यास मुलांना या आजारापासून दूर ठेवता येऊ शकते.
- संतुलित आहार: फळे, भाज्या, धान्ये यांचा समावेश असलेला आहार द्यावा. मीठ, साखर आणि प्रक्रिया केलेले पदार्थ कमी करावेत.
- नियमित व्यायाम: दररोज किमान एक तास शारीरिक हालचाल आवश्यक आहे.
- स्क्रीन टाइम मर्यादित ठेवा: मोबाईल, टीव्ही आणि संगणकाचा वापर नियंत्रित करा.
- पुरेशी झोप: वयानुसार आवश्यक तेवढी झोप मिळणे महत्त्वाचे आहे.
- तणाव कमी करा: अभ्यासाचा ताण, स्पर्धा यामुळे होणारा मानसिक तणाव कमी करण्यासाठी संवाद साधा.
डॉक्टरांचा सल्ला कधी घ्यावा?
वरील लक्षणांपैकी कोणतेही लक्षण सतत जाणवत असल्यास किंवा मूल धोक्याच्या गटात येत असल्यास त्वरित बालरोगतज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा. आवश्यक असल्यास रक्तदाब तपासणी, रक्ततपासणी आणि इतर चाचण्या करून योग्य उपचार सुरू करता येतात.
यूकेमध्ये मुलांमधील उच्च रक्तदाबाची वाढती प्रकरणे ही केवळ त्या देशापुरती मर्यादित समस्या नसून जागतिक पातळीवरील इशारा आहे. बदलती जीवनशैली आणि वाढता तणाव याचा थेट परिणाम मुलांच्या आरोग्यावर होत आहे. पालक, शाळा आणि समाज यांनी मिळून मुलांच्या आरोग्याकडे लक्ष देणे अत्यंत गरजेचे आहे. वेळेवर जागरूकता आणि योग्य पावले उचलल्यास मुलांचे आरोग्य सुरक्षित ठेवणे नक्कीच शक्य आहे.
आजच्या डिजिटल युगात मुलांचे आरोग्य जपण्यासाठी केवळ आजार झाल्यानंतर उपचार करण्यापेक्षा प्रतिबंधावर भर देणे अधिक महत्त्वाचे ठरत आहे. लहान वयातच आरोग्यदायी सवयी लागल्यास त्याचा सकारात्मक परिणाम संपूर्ण आयुष्यभर राहतो. नियमित वैद्यकीय तपासणी, संतुलित दिनचर्या आणि पालकांचा सक्रिय सहभाग यामुळे उच्च रक्तदाबासारख्या गंभीर समस्यांपासून मुलांना दूर ठेवता येऊ शकते. त्यामुळे प्रत्येक पालकाने या विषयाकडे गांभीर्याने पाहणे ही काळाची गरज आहे. भविष्यात वाढत्या आरोग्य खर्चाचा आणि दीर्घकालीन आजारांचा धोका टाळण्यासाठी बालवयातच प्रतिबंधात्मक उपाययोजना राबवणे आवश्यक आहे.
शाळांमध्ये आरोग्य शिक्षण, नियमित फिटनेस उपक्रम आणि संतुलित आहाराबाबत जनजागृती केल्यास त्याचा मोठा फायदा होऊ शकतो. तसेच सरकार, आरोग्य संस्था आणि पालक यांनी एकत्र येऊन मुलांच्या आरोग्यासाठी ठोस धोरणे राबवली तरच या वाढत्या समस्येवर नियंत्रण मिळवता येईल. निरोगी बालपण हेच निरोगी भविष्याचे भक्कम पायाभूत तत्व आहे, हे लक्षात ठेवणे आज अत्यंत महत्त्वाचे आहे.
read also : https://ajinkyabharat.com/improve-kidney-function/
