तात्काळ तिकीट बुकिंगसाठी नवा नियम – ओटीपी वेरिफिकेशन अनिवार्य, भारतीय रेल्वेचा मोठा निर्णय

तात्काळ तिकीट

भारतीय रेल्वे प्रवाशांसाठी तात्काळ तिकीट बुकिंगसंबंधी नियमात मोठा बदल करण्याच्या दिशेने पाऊल उचलत आहे. आता तात्काळ तिकीट बुक करताना ओटीपी (One Time Password) वेरिफिकेशन अनिवार्य केले जाणार आहे. हा निर्णय मुख्यतः तात्काळ तिकीट बुकिंगमध्ये होणाऱ्या गैरप्रकारांना थांबवण्यासाठी आणि सर्वसामान्य प्रवाशांसाठी पारदर्शकता, सुरक्षितता व सुलभता सुनिश्चित करण्यासाठी घेण्यात आला आहे.

तात्काळ तिकीट बुकिंग ही सुविधा मुख्यतः त्यावेळी उपलब्ध होते जेव्हा रेल्वेच्या नियमित आरक्षणाच्या तिकिटांची बुकिंग पूर्ण झाली असते. अशा परिस्थितीत, प्रवाशांना अचानक प्रवास करायचा असल्यास तात्काळ तिकीट बुकिंग हा एकमेव पर्याय राहतो. मात्र, गेल्या काही वर्षांत तात्काळ तिकीट बुकिंगमध्ये काही व्यक्ती किंवा एजंट सॉफ्टवेअर वापरून तिकीट लगेच बुक करून घेऊ लागले, ज्यामुळे सामान्य प्रवाशांना तिकीट मिळण्यात अडचणी येऊ लागल्या होत्या. काही वेळा हे तिकीट काही सेकंदांतच संपले, त्यामुळे सामान्य प्रवाशांचा हा अधिकार लोप पावत होता.

रेल्वे मंत्रालयाने या समस्येवर उपाय म्हणून ओटीपी आधारित तात्काळ तिकीट बुकिंग यंत्रणा सुरू केली आहे. पायलट प्रोजेक्ट म्हणून ही यंत्रणा 17 नोव्हेंबरपासून काही निवडक ट्रेन्ससाठी वापरण्यात आली होती. सुरुवातीला काही ट्रेन्सच्या बुकिंगवरच ही यंत्रणा राबवली गेली, परंतु त्यानंतर तिचा विस्तार करून 52 ट्रेनमध्ये केला गेला आहे. येत्या काही दिवसांत ही यंत्रणा सर्व ट्रेन्ससाठी लागू होणार असल्याचे अधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केले आहे.

Related News

नवीन यंत्रणेनुसार, तात्काळ तिकीट बुकिंग करताना प्रवाशाच्या मोबाईल नंबरवर ओटीपी पाठवला जाईल, आणि तो ओटीपी प्रविष्ट केल्यानंतरच तिकीट बुकिंग कन्फर्म होईल. हा नियम मुख्यतः एजंट्सद्वारे होणाऱ्या गैरवापराला रोखण्यासाठी आणि प्रवाशांना सुरक्षित तिकीट बुकिंगची हमी देण्यासाठी केला आहे. अधिकाऱ्यांच्या मते, नव्या यंत्रणेने पारदर्शकता, सुरक्षितता आणि सामान्य प्रवाशांसाठी सुलभता वाढेल.

यापूर्वीही रेल्वेने तात्काळ तिकीट बुकिंगमध्ये गैरप्रकार रोखण्यासाठी अनेक उपाय केले होते. जुलै महिन्यात तात्काळ तिकीट बुकिंगसाठी युजरचे खाते आधारसह वेरिफाय असणे अनिवार्य करण्यात आले होते. त्यानंतर 1 ऑक्टोबरपासून आयआरसीटीसीच्या वेबसाइटवरून सर्वसाधारण तिकीट बुक करताना फक्त आधार वेरिफाय खात्याद्वारे तिकीट खरेदी करता येईल, असा निर्णय घेण्यात आला.

तात्काळ तिकीट बुकिंगसाठी वेगवेगळ्या वर्गांच्या बुकिंगसाठी भिन्न वेळा निश्चित करण्यात आल्या आहेत. 3 टिअर एसी आणि 2 टिअर एसीच्या तात्काळ तिकीट बुकिंगची सुरुवात सकाळी 10 वाजता होते, तर स्लीपर क्लाससाठी बुकिंग सकाळी 11 वाजता सुरू होते. हा फरक प्रवाशांना त्यांच्या गरजेनुसार तिकीट मिळवण्याची संधी देतो.

तात्काळ तिकीट बुकिंगमध्ये होणाऱ्या गैरप्रकारांमुळे सर्वसामान्य प्रवाशांना तिकीट मिळण्यात अडचणी येत होत्या. काही सॉफ्टवेअरमध्ये प्रवाशांची माहिती आधीच भरलेली असल्यामुळे बुकिंग सुरू होताच ती माहिती वापरून तिकीट बुक केले जात होते. परिणामी, तात्काळ तिकीट बुकिंगच्या सुरुवातीच्या काही सेकंदांतच तिकीट संपत असल्याने सामान्य प्रवाशांचा हा अधिकार हनन होत होता.

रेल्वेने ह्या नव्या नियमाद्वारे तात्काळ तिकीट बुकिंग अधिक सुरक्षित, पारदर्शक आणि प्रवाशांसाठी सुलभ करण्याचा प्रयत्न केला आहे. ओटीपी वेरिफिकेशनच्या अंमलबजावणीमुळे तिकीट बुकिंगमधील गैरप्रकार कमी होण्याची शक्यता आहे. आगामी काळात या नव्या नियमामुळे प्रवाशांना तात्काळ तिकीट सहज उपलब्ध होईल का, हे पाहणे महत्त्वाचे राहील.

read also : https://ajinkyabharat.com/voter-yaaditeel-ghol-pune-baramati-indapurat-udhavale-pushy-chukanche-type/

Related News