दिल्ली रेड फोर्ट ब्लास्ट: “मेजवाणीसाठी बिर्याणी” — चॅटबॉक्समधील कोडवर्ड्सने उघडले दहशतवादी जाळे, NIA–सायबर फॉरेन्सिक तपास चालू
दिल्लीतील ऐतिहासिक लाल किल्ल्याजवळ सोमवार, 10 नोव्हेंबर 2025 रोजी घडलेला प्रचंड कार ब्लास्ट संपूर्ण राष्ट्राला हादरवणारा ठरला. संध्याकाळच्या गर्दीत एका Hyundai i20 मध्ये झालेल्या स्फोटात अनेक जीव गेल्याच्या आणि अनेक जखमी झाल्याच्या बातम्या आल्या. या घटनेस प्रारंभी स्थानिक पोलिस आणि केंद्र सरकारने दहशतवादी रूप दिले असून, नॅशनल इन्वेस्टिगेशन एजन्सी (NIA) यांनी तपास आपल्याकडे घेऊन उच्च-पातळीवरील चौकशी सुरु केली आहे. या घटनेचा तपास सुरू असताना तपासकांनी सापडलेला डिजिटल पुरावा — चॅटबॉक्समधील कोडवर्ड्स व मेसेजेस — हा या प्रकरणात एक निर्णायक वळण ठरला आहे.
घटना कशी घडली? भेटलेली प्राथमिक माहिती
ह्युमॅनं-व्यवहारीक साक्षीदारांना त्या संध्याकाळी अचानक प्रचंड आवाज आणि आवाजानंतर लहान लहान स्फोटक धडधड जाणवली; तत्काळ परिसरात आग लागली आणि काही वाहनं जळून नष्ट झाली. CCTV फुटेजचे प्राथमिक विश्लेषण दाखवते की एका Hyundai i20 किंवा इतर संबंधित वाहनाने रस्त्याच्या काठावर अचानक जळत-निघालेलं खरबडलेलं आगथर दिसते — आणि काही क्षणांत ते प्रचंड स्फोटात रूपांतरित होतं. घटनास्थळी दमकल आणि रुग्णवाहिकांचा त्वरीत प्रतिसाद झाला पण नुकसान झालेले होते. अनेक वृत्तसंस्थांच्या ताज्या अहवालांनुसार (प्रारंभी 8 ते 13 मृतांच्या दरम्यान बदलत्या आकडेवारीशी निगडित नवीन अपडेट्स) मृत्यू आणि जखमींचे अचूक आकडे तपास सुरू असतानाच प्रसारित केले जात आहेत.
(टीप: या लेखात पुढे दिलेली काही तपशील — जसे मृत्यू-आकडे आणि अटक/सिएजरची ठोस यादी — चालू तपासावर अवलंबून बदलू शकतात; वाचकांना अधिकृत घोषणांवर अवलंबून राहण्याचा सल्ला.)
Related News
2026 मुंबईत Nitesh राणेंच्या बंगल्याबाहेर बेवारस बॅग; सुरक्षा यंत्रणा सतर्क
Bijapur एनकाउंटर: पोलिसांच्या कारवाईत 12 माओवाद्यांचा नाश
Parliament Attack 2001: 24 Years Later – धुरंधरमुळे उघडले संसद हल्ल्याचे थरारक सत्य | Shocking Story
Donald Trump चा धक्कादायक निर्णय: तैवानसाठी 11 अब्ज डॉलरचा शस्त्र सौदा, आशियामध्ये तणाव वाढला
मोठी बातमी! Australiaत ज्यू धर्मीयांच्या कार्यक्रमात अंदाधुंद गोळीबार, दहा जणांचा मृत्यू
भिवंडी बोरिवलीत ATS आणि EDची जोरदार छापेमारी; दहशतवादी कृत्यांसाठी आर्थिक मदत प्रकरणात 1 मोठी कारवाई
Deepti Chaurasia Death Case: 7 धक्कादायक खुलासे! उद्योगपतीच्या सुनेची डायरी आणि आत्महत्येचं सत्य
Mother radicalizes son ही केरळमध्ये उघडकीस आलेली धक्कादायक घटना
NIA तपासात समोर आले: दिल्ली स्फोटासाठी 26 लाख रुपयांचा सेल्फ फंडिंग
10 नोव्हेंबर दिल्ली बॉम्ब स्फोट: डॉक्टरांच्या फोनमधून उघडले दहशतवाद्यांचे भयानक रहस्य
Kashmir Times Raid वर गंभीर आरोप – पत्रकारितेला गप्प करण्याचा प्रयत्न ?”
Dhurandhar Movie Movie 2025 : सत्य घटनांवर आधारित बहुप्रतीक्षित चित्रपट, पाकिस्तानची आणखी लाज होण्याची शक्यता
NIA आणि केंद्र सरकारची भूमिका — दहशतवादी कटाची शक्यता
घटनेनंतर केंद्र सरकारने तत्काळ प्राधान्याने या प्रकरणाला दहशतवादी स्वरूप दिले आणि राष्ट्रीय तपास यंत्रणांनी (NIA) तपास हाती घेतला. अनेक वृत्तांनुसार, तपासकांच्या प्राथमिक चौकशीत हा एक संघटित कृत्य असल्याचे निदर्शनास आले असून, आंतरराज्य पातळीवर आणि आंतरराष्ट्रीय (पाकिस्तानाशी संबंध?) दुवा यांची चौकशी सुरू आहे. गृह मंत्रालय आणि सर्वोच्च सुरक्षा संस्थांनीही घटनास्थळी पथक पाठवले आहेत आणि संरक्षण व्यस्था वाढविण्यात आली आहे. या घटनेनंतर दिल्लीतील आणि काही इतर प्रमुख शहरांतील सुरक्षा कडक करण्यात आली.
“मेजवाणीसाठी बिर्याणी” — चॅटबॉक्समध्ये सापडलेले कोडवर्ड्स आणि त्यांचा अर्थ
तपासात आणखी एक धक्कादायक गोष्ट समोर आली — तपासकर्त्यांच्या हाती आलेल्या डिजिटल पुराव्यातून कळले की आरोपींनी साध्या व बोलण्यात येणार्या सामान्य वाक्यरचनांमध्येच कोडवर्ड्स वापरले होते. उदाहरणार्थ, “मेजवाणी” किंवा “दावत” असे वाक्य एखाद्या मेसेजमध्ये आढळले; तपासात असे निष्पन्न झाले की या संदर्भात ‘मेजवाणी’ म्हणजेच धमाका/हल्ला आणि ‘बिर्याणी’ म्हणजे विस्फोटक साहित्य/इक्छित वस्तू — म्हणजे थेट, सामान्य वाटणारे शब्द हे खऱ्या अर्थाने भयकारी संदेशांचे संकेत होते. अशा प्रकारे साध्या नात्यांसारखी भाषा वापरून त्यांनी सायबर-निगरानीला चकवण्याचा प्रयत्न केला, असे सायबर-फॉरेन्सिक तज्ञांचे प्राथमिक मत आहे. या दाव्याबाबत देशातील काही स्थानिक व राष्ट्रीय वृत्तसंस्थांनी तपशील दिले आहेत.
चॅटबॉक्स, डिजिटल फॉरेन्सिक्स आणि “डिकोडिंग” प्रक्रिया
NIA आणि सायबर सेलच्या तांत्रिक टीमने आरोपींच्या गुप्त चॅटबॉक्स आणि सोशल-मीडिया संपर्कांची डिजिटल पुनर्रचना केली आहे. या प्रक्रियेत-मध्ये पुढील टप्पे आहेत:
डेटा रिकव्हरी आणि क्लोनिंग: संशयितांच्या मोबाईल, सिम, क्लाउड बॅकअप आणि इतर डिजिटल उपकरणांवरून पूर्ण डेटा क्लोन केला जातो.
मेसेजिंग हिस्ट्री आणि मेटाडेटा तपासणी: कोणत्या वेळेस कोणत्या नंबरने मेसेज पाठवला; कोणत्या लोकांबरोबर सतत संपर्क होता; आयपी-अॅड्रेस/लोकेशन शेयरिंग यांचा अभ्यास.
कोडवर्ड डिकोडिंग: संदिग्ध वाक्यरचना व कोडवर्डसाठी संदर्भ-नकाशे तयार करणे; अनेकदा कोडवर्ड विविध संदर्भानुसार वेगळ्या अर्थांनी वापरले जातात.
क्रॉस-रिफरन्सिंग: जे संदिग्ध संदेश सापडतात त्यांना इतर नेटवर्क-डेटाशी जुळवून पहाणे — जसे बर्याचदा आर्म्स सप्लाय चॅनेल, लॉजिस्टिक्स, किंवा परदेशी कम्युनिकेशन.
विशेष तंत्रज्ञ आणि डिजिटल फॉरेन्सिक तज्ञ सध्या या माहितीचा अर्थ लावत आहेत; NIA च्या प्रयोगशाळेत ते ‘डीकोड’ करत असलेले मेसेजेस पुढे तपासाला निर्णायक दिशादर्शन करतील, अशी अपेक्षा आहे.
Jaish-e-Mohammed (JeM) आणि ‘डॉक्टर्स’ मॉड्यूलचा संशय
आतापर्यंतच्या तपासात आलेल्या अहवालांनुसार, संदेह आहे की हा हल्ला Jaish-e-Mohammed (JeM) या पाकिस्तान-स्थित दहशतवादी संघटनेशी जोडलेला असू शकतो; तसेच “डॉक्टर्स” नावाच्या एक प्रकारच्या ‘व्हाइट-कलर’ मॉड्यूलचा शोध लागल्याचे वृत्त आहे — ज्यात वैद्यकीय क्षेत्रातील व्यक्तींना किंवा प्राध्यापकांना नेटवर्कचा भाग म्हणून वापरले जाण्याचे संशय आहे. काही वृत्तांत असे सूचित केले जात आहे की Faridabad मथळ्याच्या वस्तूंशी संबंधित मोठ्या प्रमाणात विस्फोटकांच्या साठ्याचीही माहिती मिळाली आहे आणि त्या साठ्याचा तपास NIA आणि स्थानिक पोलिस सत्तांद्वारे सुरु आहे. या दाव्यांबाबत अनेक राष्ट्रीय वृत्तसंस्थांनी आणि लाईव्ह-अपडेट्सनी माहिती दिली आहे.
(टीप: हा भाग तपासकांच्या अहवालांवर आधारित आहे — NIA आणि केंद्र सरकारचे अधिकृत निष्कर्ष तपास संपत्तीनंतरच सार्वजनिक होतील.)
आरोपींवर कारवाई — अटक, छापा आणि विस्फोटक सापडले का?
प्राथमिक वृत्तांनुसार दिल्ली, हरियाणा, उत्तर प्रदेश आणि जम्मू-काश्मीर या राज्यांमध्ये संयुक्त कारवाईत अनेक संशयितांना ताब्यात घेतले असल्याचे सांगितले जाते. काही ठिकाणी मोठ्या प्रमाणात विस्फोटक साहित्य (हजारो किलो वजनापर्यंतच्या सामग्रींचे दावे) आणि संबंधित उपकरणे जप्त करण्यात आल्याचे वृत्त आहे. या सापडलेल्या साहित्याचा संबंध घटनेशी आहे की नाही हे तपासले जात आहे; परंतु जर हे पुष्ट झाले तर हे एक विस्तृत आणि नियोजित जाळे असल्याचे प्रमाणित होईल.
सायबर-फॉरेन्सिकमधून काय उघड होऊ शकतं? (तज्ज्ञांचे मत)
सायबर-फॉरेन्सिक तज्ञ सांगतात की, चॅटबॉक्समधील कोडवर्ड्सचा अर्थ समजून घेतल्यानंतर पुढे अनेक महत्त्वाच्या गोष्टी उलगडू शकतात: आदेश दिल्याचा कालक्रम (timeline), सामग्री पुरवठा कसा झाला, कोणत्या परिसरात स्लीपर सेल सक्रिय आहे, परदेशी निर्देश आले का, आणि स्त्रोत कोणता. हे सर्व माहिती सरकारला सध्याच्या आणि भविष्यातील संभाव्य ध्येयांवर लक्ष ठेवण्यास मदत करेल. तसेच या प्रकारच्या साध्या वाक्यरचनांद्वारे जे संदेश पाठवले गेले त्यांनी प्रदर्शित केलं की कसे दहशतवादी लोकांना टार्गेट करतात — साधारीकरण करुन सायबर-निगराणीच्या जाळ्यातून बचाव करण्याचा प्रयत्न.
सुरक्षा व्यवस्था आणि प्रशासनाची प्रतिक्रिया
घटनेनंतर दिल्ली पोलिस आणि केंद्र सरकारने लगेचच देशभरातील संवेदनशील ठिकाणी सुरक्षा वाढवली. रेल्वे, विमानतळ, मेट्रो-स्टेशन्स आणि काही सार्वजनिक स्थळे विशेष लक्षात घेण्यात आली. गृहमंत्री व इतर केंद्रीय नेते राज्ये व यंत्रणांशी समन्वय साधून तपास निर्देशीत करत आहेत. स्थानिक पोलिसांनी घटनास्थळ सील केले असून, लोकांना परिसरात येऊ नये अशी सूचना देण्यात आली. तसेच, प्रवाशांना, पर्यटनस्थळी जाणार्यांना आणि सार्वजनिक कार्यक्रमांचे आयोजकांना सतर्क राहण्यास सांगण्यात आले आहे.
पीडित व जखमी — उपचार आणि कौटुंबिक यातना
घटनास्थळी अनेक जखमी लोकांना जवळच्या रुग्णालयांमध्ये हलवण्यात आलं आणि त्यांच्या उपचारासाठी खूप प्रयत्न सुरु झाले. काही मृतांच्या परिवारांना तातडीने माहिती देण्यात आली तर काही प्रकरणांत शवओळख प्रक्रियेत वेळ लागू शकतो. प्रशासनाने पीडितांच्या कौटुंबिक मदतीसाठी धोरणात्मक समर्थन जाहीर करण्याचेही संकेत दिले आहेत; परंतु तपासाच्या संवेदनशीलतेमुळे काही तपशील सार्वजनिक करण्यात येत नाहीत. वृत्तांनुसार अनेक जखमी रुग्ण गंभीर परिस्थितीत आहेत आणि त्यांची वैद्यकीय माहिती वेळोवेळी अद्यतनित होत आहे.
आंतरराष्ट्रीय अंगाने प्रतिक्रिया आणि धोके
या प्रकारच्या दहशतवादी घडामोडींना आंतरराष्ट्रीय स्तरावर चिंताजनक प्रतिसाद मिळतो. जवळपासच्या जगात आणि परदेशांतून भारताला सहानुभूती आणि समर्थन मिळाले; तसेच काही देशांनी आपल्या नागरिकांना भारतात असताना अधिक काळजी घ्यावी असे मार्गदर्शन दिले. या घटनेमुळे आंतरराष्ट्रीय सुरक्षा सहयोग आणि अंतर्गत गुप्तचर-संघटनांमधील संपर्कही तातडीने जिवंत झाले आहेत, ज्यातून पुराव्यांची देवाणघेवाण आणि संशयितांवर लक्ष ठेवण्याची कार्यवाही होऊ शकते.
सामाजिक माध्यमे, अफवा आणि मीडिया जवाबदारी
घटनानंतर सोशल मीडियावर विविध व्हिडिओ, फोटो आणि अनधिकृत माहिती झपाट्याने पसरली. काही व्हिडिओंची सत्यता तपासली गेली असली तरी अनेक वेळा लोकांच्या भीतीमुळे अपूर्ण माहिती वेगाने पसरते. पोलिसांनी आणि मीडिया हाऊसांनी जनतेला विनंती केली आहे की सत्यापित स्रोतांकडूनच माहिती घ्या; अफवा पसरवल्यास दुखःद प्रसंगी आणि तपास कार्यात अडथळा येऊ शकतो. मीडिया संस्थांनीही जबाबदारीने काम करण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे, कारण चुकीची माहिती सार्वजनिक भीती वाढवू शकते.
काय शिकण्यासारखे आहे — धोरणात्मक निकष
डिजिटल एनालीटिक्सची गरज: चॅटबॉक्स-आधारित कोडवर्ड्सचा वापर दाखवतो की संरक्षण यंत्रणांनी डिजिटल जगात अधिक सक्रियता वाढवावी लागेल.
सार्वजनिक जागरूकता: लोकांना अफवा ओळखण्याचे प्रशिक्षण व संकटसामना माहिती द्यावी लागेल.
इंटर-एजन्सी समन्वय: राज्य-पातळी आणि केंद्र-पातळी तपास यंत्रणांमध्ये जलद व सूक्ष्म समन्वय आवश्यक आहे.
अंतरराष्ट्रीय सहयोग: आंतरराष्ट्रीय गुप्तचर व सुरक्षात्मक संस्थांसोबत माहिती-शेअरिंग तेवढेच महत्वाचे ठरते.
पुढील काय अपेक्षित आहे? (तपासाची पुढची दिशा)
NIA आणि सायबर-फॉरेन्सिक टीमचे डीकोडिंग कार्य पुढील काही दिवसांत महत्वाच्या निष्कर्षांपर्यंत पोहोचण्याची शक्यता वाढवेल.
आरोपींविरोधात सध्याच्या आचरणांचे आधारावर कायदेशीर कार्यवाही व आरोपपत्र (chargesheet) दाखल करण्यापूर्वी पुरावे व्यवस्थीत करणे गरजेचे आहे.
राष्ट्रीय सुरक्षा धोरणांमध्ये सुधारणा आणि सार्वजनिक ठिकाणांच्या सुरक्षा-प्रोटोकॉलचे परीक्षण अपेक्षित आहे.
उघडलेल्या प्रश्नांनंतर काळजी व आशेचे मिश्रण
रेड फोर्टजवळील हा प्रचंड प्रकरण — जिथे साधे बोलणेही हल्ल्याच्या संकेतांसारखे उपयोगात आले — या आधुनिक काळातील दहशतवादाच्या नव्या रूपाचे द्योतक आहे. चॅटबॉक्समधील “मेजवाणी” किंवा “बिर्याणी” सारख्या सामान्य शब्दांमागे जर मृत्यूच्या संकेत लुप्त असतील, तर त्या संकेतांचे डिकोडिंग करणे आणि व्यापक नेटवर्कचा श्वेत-करण्याचे काम सुरक्षाबळांसमोर मोठे आव्हान ठरते. परंतु त्याचवेळी, NIA आणि अन्य यंत्रणांचा वेगवान आणि तंत्रज्ञांची मदत यामुळे तपासाला पायाभूत दिशा मिळत आहे; लवकरच आणखी खुलासे होण्याची शक्यता आहे.
