दिवसभर कोमट पाणी प्यायल्यास शरीरामध्ये काय फायदे होतात?
आरोग्यदायी जीवनशैलीसाठी साध्या सवयींचे महत्त्व खूप मोठे असते. त्यापैकी एक अत्यंत सोपी पण प्रभावी सवय म्हणजे कोमट पाणी पिणे. सकाळी उठल्यानंतर किंवा दिवसभर योग्य प्रमाणात कोमट पाणी प्यायल्यास शरीराला अनेक फायदे मिळू शकतात, असे आरोग्य तज्ज्ञ आणि आयुर्वेदात सांगितले जाते. सध्याच्या धकाधकीच्या जीवनशैलीमध्ये पचन समस्या, थकवा, बद्धकोष्ठता आणि त्वचेच्या समस्या मोठ्या प्रमाणात वाढताना दिसत आहेत. अशा परिस्थितीत कोमट पाण्याचे सेवन आरोग्यासाठी उपयुक्त ठरू शकते.
पाणी हे मानवी शरीरासाठी अत्यावश्यक घटक आहे. मानवी शरीराचा मोठा भाग पाण्याने बनलेला आहे. शरीरातील पेशींचे कार्य सुरळीत ठेवण्यासाठी, रक्ताभिसरण सुधारण्यासाठी आणि शरीराचे तापमान नियंत्रित ठेवण्यासाठी पाण्याची आवश्यकता असते. मात्र, पाण्याचे तापमान देखील आरोग्यावर परिणाम करू शकते. कोमट पाणी शरीरासाठी अधिक फायदेशीर मानले जाते कारण ते पचनसंस्थेला आराम देते आणि शरीरातील विषारी घटक बाहेर काढण्यास मदत करते.
सकाळी रिकाम्या पोटी कोमट पाणी पिण्याचे फायदे
सकाळी उठल्यानंतर रिकाम्या पोटी कोमट पाणी प्यायल्यास पचनक्रिया सक्रिय होते. रात्रीच्या झोपेनंतर शरीरातील चयापचय प्रक्रिया मंदावलेली असते. अशावेळी कोमट पाणी प्यायल्यास आतड्यांची हालचाल सुधारते आणि बद्धकोष्ठतेचा त्रास कमी होण्यास मदत होते. अनेक लोकांना सकाळी पोट साफ न होण्याची समस्या जाणवते. अशा लोकांसाठी कोमट पाणी उपयुक्त ठरू शकते.
कोमट पाणी शरीरातील विषारी पदार्थ बाहेर टाकण्यास मदत करते. शरीरातील टॉक्सिन्स जमा झाल्यास त्वचेवर मुरुम, पिंपल्स आणि इतर समस्या निर्माण होऊ शकतात. नियमित कोमट पाणी पिल्यास शरीर नैसर्गिकरित्या डिटॉक्स होण्यास मदत होते. त्यामुळे त्वचा स्वच्छ आणि निरोगी दिसू शकते.
पचनक्रिया सुधारण्यासाठी कोमट पाणी
कोमट पाणी पचनसंस्थेसाठी अत्यंत फायदेशीर मानले जाते. जेवणानंतर थोडे कोमट पाणी घेतल्यास अन्न पचण्याची प्रक्रिया वेगवान होते. पोटात गॅस, फुगणे किंवा अपचन यांसारख्या समस्या कमी होण्यास मदत होते. जे लोक वारंवार अपचनाच्या समस्येने त्रस्त असतात, त्यांनी जेवणानंतर कोमट पाणी घेण्याचा सल्ला दिला जातो.
अन्न पचन व्यवस्थित झाल्यास शरीराला आवश्यक पोषक घटक योग्य प्रमाणात मिळतात. त्यामुळे शरीराची ऊर्जा पातळी वाढते आणि थकवा कमी होतो. विशेषतः काम करणाऱ्या व्यक्तींना दिवसभर उत्साही राहण्यासाठी ही सवय उपयुक्त ठरू शकते.
रक्ताभिसरण सुधारण्यास मदत
कोमट पाणी रक्ताभिसरण सुधारण्यास मदत करते. रक्ताभिसरण सुरळीत झाल्यास शरीरातील अवयवांना ऑक्सिजन आणि पोषकद्रव्ये योग्य प्रमाणात मिळतात. त्यामुळे हृदयाचे कार्य सुधारण्यास मदत होऊ शकते. शरीरातील स्नायूंना शिथिलता मिळते आणि शरीरातील ताण कमी होतो.
थंडीच्या दिवसांमध्ये अनेक लोकांना हात-पाय गार पडण्याची समस्या जाणवते. अशा परिस्थितीत कोमट पाणी शरीराला उबदार ठेवण्यास मदत करते. सर्दी, खोकला किंवा घशात खवखव असल्यास कोमट पाणी पिणे फायदेशीर ठरते.
वजन नियंत्रणासाठी उपयुक्त
आजकाल वाढत्या वजनाची समस्या मोठ्या प्रमाणात दिसून येते. योग्य आहार आणि व्यायामासोबत कोमट पाणी पिण्याची सवय वजन नियंत्रणात मदत करू शकते. कोमट पाणी शरीरातील चयापचय प्रक्रिया म्हणजेच मेटाबॉलिझम वाढवण्यास सहाय्य करते. मेटाबॉलिझम वाढल्यास शरीरातील कॅलरी जाळण्याची प्रक्रिया जलद होते.
काही लोक कोमट पाण्यात लिंबू किंवा मध मिसळून पितात. लिंबूमध्ये असलेले जीवनसत्त्व सी शरीरासाठी उपयुक्त मानले जाते. मधामुळे नैसर्गिक ऊर्जा मिळण्यास मदत होते. मात्र, मध वापरताना प्रमाण लक्षात ठेवणे आवश्यक आहे.
त्वचेच्या आरोग्यासाठी फायदेशीर
त्वचेचे आरोग्य सुधारण्यासाठी शरीर हायड्रेट ठेवणे आवश्यक आहे. कोमट पाणी शरीरातील अशुद्धता कमी करण्यास मदत करते. नियमित कोमट पाणी पिल्यास त्वचा तजेलदार आणि निरोगी दिसू शकते. शरीरातील विषारी घटक कमी झाल्यास त्वचेवरील मुरुम आणि डाग कमी होण्यास मदत होते.
महिलांमध्ये मासिक पाळीदरम्यान पोटदुखी आणि स्नायू वेदना होण्याची समस्या दिसते. अशा वेळी कोमट पाणी प्यायल्यास स्नायूंना आराम मिळू शकतो. त्यामुळे वेदना कमी होण्यास मदत होते.
दिवसभर कोमट पाणी पिणे योग्य आहे का?
आयुर्वेदानुसार योग्य प्रमाणात आणि योग्य परिस्थितीत कोमट पाणी पिणे आरोग्यासाठी चांगले मानले जाते. सकाळी रिकाम्या पोटी, जेवणाच्या आधी किंवा जेवणानंतर कोमट पाणी घेणे फायदेशीर ठरू शकते. मात्र, पाण्याचे तापमान जास्त गरम नसावे याची काळजी घेणे आवश्यक आहे.
अतिशय गरम पाणी प्यायल्यास तोंड, घसा आणि अन्ननलिकेला इजा होण्याची शक्यता असते. त्यामुळे पाणी फक्त कोमट असावे, जास्त उकळलेले नसावे.
कोणत्या परिस्थितीत सावधगिरी बाळगावी?
काही परिस्थितींमध्ये कोमट पाणी पिण्याबाबत काळजी घेणे आवश्यक आहे. जर शरीरात जास्त तहान लागली असेल किंवा डिहायड्रेशनची समस्या असेल तर कोमट पाणी अधिक प्रमाणात घेणे टाळावे. कारण अशा वेळी कोमट पाणी शरीरातील पाण्याची कमतरता वाढवू शकते.
उन्हाळ्याच्या दिवसांमध्ये कोमट पाणी पिताना विशेष काळजी घ्यावी. उन्हाळ्यात शरीरात उष्णता वाढण्याची शक्यता असते. अशावेळी जास्त गरम पाणी पिणे टाळावे. पित्ताचा त्रास असणाऱ्या व्यक्तींनी देखील कोमट पाण्याचे प्रमाण डॉक्टरांच्या सल्ल्यानुसार ठेवावे.
योग्य प्रमाणात पाणी पिण्याचे महत्त्व
प्रत्येक व्यक्तीच्या शरीराची पाण्याची गरज वेगळी असते. त्यामुळे दररोज किमान 8 ते 10 ग्लास पाणी पिण्याचा सल्ला दिला जातो. कोमट पाणी पिण्याची सवय हळूहळू वाढवावी. सुरुवातीला एक किंवा दोन ग्लास कोमट पाणी घेऊन नंतर प्रमाण वाढवता येते.
कोमट पाणी पिणे ही अतिशय साधी पण आरोग्यासाठी प्रभावी सवय आहे. पचनक्रिया सुधारण्यासाठी, शरीर डिटॉक्स करण्यासाठी, वजन नियंत्रणासाठी आणि त्वचेचे आरोग्य सुधारण्यासाठी कोमट पाणी उपयुक्त ठरते. मात्र, कोणतीही गोष्ट अति प्रमाणात करणे टाळावे. योग्य तापमानातील आणि योग्य प्रमाणातील कोमट पाणी नियमितपणे पिल्यास आरोग्य चांगले राहण्यास मदत होऊ शकते.
आरोग्यदायी जीवनशैलीसाठी संतुलित आहार, नियमित व्यायाम आणि पुरेशी झोप यांसोबत कोमट पाणी पिण्याची सवय लावणे फायदेशीर ठरू शकते. शरीराच्या गरजेनुसार पाण्याचे सेवन करणे आणि आवश्यक असल्यास डॉक्टर किंवा आरोग्य तज्ज्ञांचा सल्ला घेणे महत्त्वाचे आहे.
read also:https://ajinkyabharat.com/illegal-kolsa-mine-mrityu-mine-in-meghalaya/
