दोन्ही इंजिन सुरू… पण स्क्रीन काळ्या; भुजबळांनी उड्डाण रद्द केलं
छगन भुजबळ हे महाराष्ट्राच्या राजकारणातील ज्येष्ठ आणि अनुभवी नेते मानले जातात. त्यांनी शिवसेनेपासून आपल्या राजकीय प्रवासाची सुरुवात केली आणि नंतर राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षात महत्त्वाची भूमिका बजावली. विविध खात्यांचे मंत्री म्हणून त्यांनी काम पाहिले असून राज्याच्या विकासकामांमध्ये त्यांचा सक्रिय सहभाग राहिला आहे. ओबीसी समाजाचे प्रभावी नेते म्हणूनही त्यांची ओळख आहे. स्पष्टवक्तेपणा आणि आक्रमक भूमिका यामुळे ते नेहमीच चर्चेत राहिले. अनेक चढ-उतारांना सामोरे जात त्यांनी आपले राजकीय स्थान कायम राखले आहे. संघटन कौशल्य आणि जनसंपर्क यामुळे ग्रामीण तसेच शहरी भागात त्यांचा प्रभाव दिसून येतो. सध्या ते राज्य सरकारमध्ये मंत्रीपदाची जबाबदारी सांभाळत असून विविध सार्वजनिक कार्यक्रमांमध्ये सक्रिय सहभाग घेत आहेत.
राज्यातील राजकारणात सध्या विमान सुरक्षेचा मुद्दा पुन्हा एकदा ऐरणीवर आला आहे. राज्याचे दिवंगत उपमुख्यमंत्री Ajit Pawar यांच्या भीषण विमान अपघातानंतर व्हीआयपी उड्डाणांच्या सुरक्षेबाबत गंभीर प्रश्न उपस्थित झाले होते. या घटनेची धग अद्याप शमत नाही तोच आता मंत्री Chhagan Bhujbal यांच्या विमानात तांत्रिक बिघाड झाल्याची धक्कादायक माहिती समोर आली आहे. धुळ्यातील अधिकृत कार्यक्रमासाठी रवाना होण्यापूर्वीच हा प्रकार घडल्याने संभाव्य मोठा अनर्थ टळल्याची भावना व्यक्त केली जात आहे.
विमानाचे दोन्ही इंजिन सुरू झाल्यानंतर उड्डाणाची तयारी सुरू असताना कॉकपिटमधील महत्त्वाच्या स्क्रीन अचानक बंद पडल्याचे सांगितले जात आहे. या स्क्रीनवर नेव्हिगेशन, उंची, वेग आणि दिशा यांसारखी अत्यावश्यक माहिती दिसत असते. ती प्रणाली अचानक निकामी झाल्यास उड्डाण करणे अत्यंत धोकादायक ठरू शकते. वैमानिकाने परिस्थितीची गंभीरता ओळखून तत्काळ उड्डाण रद्द करण्याचा निर्णय घेतल्याने संभाव्य दुर्घटना टळली. या घटनेनंतर पुन्हा एकदा विमानांच्या देखभाल, तांत्रिक तपासणी आणि सुरक्षेच्या मानकांबाबत प्रश्न उपस्थित होत आहेत. सलग घडणाऱ्या घटनांमुळे जनतेतही चिंता वाढली असून, संबंधित यंत्रणांनी या बाबीकडे गांभीर्याने लक्ष देण्याची गरज अधोरेखित झाली आहे.
अजित पवार यांच्या अपघातानंतर सुरक्षेवर प्रश्नचिन्ह
काही दिवसांपूर्वी बारामती विमानतळावर उतरताना Ajit Pawar यांचे छोटे विमान धावपट्टीलगत कोसळल्याची दुर्घटना घडली होती. विमानाने जमिनीवर आदळताच पेट घेतला आणि त्यात त्यांच्यासह वैमानिक व कर्मचारी यांचा दुर्दैवी मृत्यू झाला. या घटनेनंतर राज्यातील व्हीआयपी उड्डाणांच्या सुरक्षेबाबत गंभीर प्रश्न उपस्थित झाले. देखभाल, तांत्रिक तपासणी, वैमानिकांची तयारी आणि हवामानविषयक अचूक माहिती या सर्व बाबींचा पुनर्विचार करण्याची मागणीही होत आहे.
छगन भुजबळांच्या विमानात नेमकं काय घडलं?
छत्रपती शिवाजी महाराज जयंतीनिमित्त धुळ्यात आयोजित कार्यक्रमासाठी मंत्री Chhagan भुजबळ मुंबईहून विमानाने जाणार होते. नियोजनानुसार विमान धावपट्टीकडे सरकत असताना अचानक कॉकपिटमधील दोन्ही स्क्रीन बंद पडल्याचे त्यांच्या निदर्शनास आले. डॅशबोर्डवरील स्क्रीन बंद पडल्यास नेव्हिगेशन, उंची, वेग, दिशा यांसारखी अत्यावश्यक माहिती वैमानिकाला मिळत नाही. अशा परिस्थितीत उड्डाण घेतल्यास गंभीर धोका निर्माण होऊ शकतो.
भुजबळांनी सांगितल्याप्रमाणे, दोन्ही इंजिन सुरू झाल्यानंतर काही क्षणांतच स्क्रीन काळे पडले. ही बाब लक्षात येताच तातडीने उड्डाण रद्द करण्याचा निर्णय घेण्यात आला. वैमानिकाने योग्य वेळी निर्णय घेतल्याने संभाव्य दुर्घटना टळली.
‘ते विमान भरकटलं असतं’
भुजबळांनी माध्यमांशी बोलताना स्पष्ट केले की, स्क्रीन बंद राहिल्यास नेव्हिगेशन प्रणाली कार्यरत राहिली नसती. त्यामुळे विमान मार्गभ्रष्ट होण्याची शक्यता होती. सॉफ्ट लँडिंगसाठी आवश्यक असलेली तांत्रिक माहिती उपलब्ध नसल्याने आपत्कालीन परिस्थिती उद्भवू शकली असती. “विमान भरकटलं असतं,” असे त्यांनी नमूद केले. या वक्तव्यामुळे विमान सुरक्षेच्या मानकांबाबत पुन्हा एकदा चर्चा सुरू झाली आहे.
पर्यायी प्रवासाचा निर्णय
उड्डाण रद्द झाल्यानंतर भुजबळांनी तातडीने पर्यायी व्यवस्था केली. त्यांनी अभियंत्यांना तपासणीचे निर्देश देत स्वतः गाडीने येवल्याकडे प्रस्थान केले आणि पुढील कार्यक्रम पूर्ण केला. इंजिन किंवा इलेक्ट्रॉनिक प्रणालीमध्ये कधी कधी तांत्रिक अडचणी निर्माण होतात, मात्र त्याची वेळेवर दखल घेणे अत्यंत महत्त्वाचे असते, असे त्यांनी उपस्थितांना सांगितले.
सुरक्षेचा मुद्दा पुन्हा ऐरणीवर
अजित पवारांच्या अपघातानंतर आणि भुजबळांच्या विमानातील बिघाडानंतर राज्यातील व्हीआयपी उड्डाणांबाबत देखभाल प्रक्रियेची काटेकोर अंमलबजावणी करण्याची गरज अधोरेखित झाली आहे. विमान कंपन्या, चार्टर सेवा आणि वैमानिक प्रशिक्षण यांचा सखोल आढावा घेण्याची मागणी राजकीय वर्तुळात होत आहे.
पंकजा मुंडे यांच्या हेलिकॉप्टरमधील बिघाड
दरम्यान, काही दिवसांपूर्वी Pankaja Munde यांच्या हेलिकॉप्टरमध्येही तांत्रिक बिघाड आढळला होता. छत्रपती संभाजीनगरहून लातूरकडे उड्डाण घेण्यापूर्वीच वैमानिकाच्या लक्षात ही अडचण आली. तातडीने उड्डाण थांबवण्यात आल्याने मोठा अनर्थ टळला. सलग घडणाऱ्या या घटनांमुळे विमान सुरक्षेबाबत जनतेत चिंता वाढली आहे.
तज्ञांचे मत काय?
विमानतज्ज्ञांच्या मते, आधुनिक विमानांमध्ये मल्टिपल बॅकअप सिस्टीम असतात. मात्र डॅशबोर्डवरील स्क्रीन बंद पडणे ही गंभीर बाब मानली जाते. अशा वेळी उड्डाण रद्द करणे हा सर्वात सुरक्षित पर्याय असतो. नियमित देखभाल, अद्ययावत सॉफ्टवेअर आणि प्रशिक्षित तांत्रिक कर्मचारी यांची भूमिका महत्त्वाची असते.
पुढे काय?
या घटनांनंतर नागरी उड्डाण विभागाकडून तपास आणि मार्गदर्शक तत्त्वांचे पुनरावलोकन होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. राजकीय नेत्यांच्या सुरक्षेसोबतच सर्वसामान्य प्रवाशांच्या सुरक्षिततेचाही मुद्दा तितकाच महत्त्वाचा आहे. त्यामुळे भविष्यात अशा घटना टाळण्यासाठी अधिक कडक मानके लागू केली जातील का, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.
एकूणच, योग्य वेळी घेतलेल्या निर्णयामुळे संभाव्य दुर्घटना टळली असली, तरी सलग घडणाऱ्या तांत्रिक बिघाडांच्या घटनांनी विमान सुरक्षेबाबतची चिंता वाढवली आहे. राज्यातील राजकीय हालचालींइतकाच हा सुरक्षेचा विषयही सध्या चर्चेचा केंद्रबिंदू ठरत आहे.
